به گزارش ایرنا، نشست فرهنگی «نقش و جایگاه پروین اعتصامی در آموزش و پرورش افغانستان» به همت خانه‌موزه پروین در تهران برگزار شد. در این برنامه جمعی از پژوهشگران، شاعران، فعالان فرهنگی و علاقه‌مندان ادبیات فارسی از افغانستان و ایران حضور یافتند و درباره جایگاه ادبی، آموزشی و فرهنگی پروین اعتصامی سخن گفتند.
در آغاز برنامه، محیط طباطبایی، رئیس ایکوم ایران، درباره پیوندهای تاریخی و فرهنگی در حوزه ایران فرهنگی و نسبت آن با آموزش و ادبیات سخن گفت.


وی اظهار داشت: در تاریخ ایران، فرهنگ و آموزش همواره عامل تداوم و بازسازی بوده‌اند. زمانی که اسکندر از غرب به ایران حمله کرد، ایران شرقی در بازآرایی و احیای آن نقش داشت و پس از حمله مغول از شرق، این ایران غربی بود که در زنده نگه داشتن حیات فرهنگی سهم ایفا کرد.


وی همچنین با اشاره به دوره زندگی پروین اعتصامی افزود: پروین در دوره گذار از نظام آموزشی سنتی به آموزش نوین ظهور کرد؛ دوره‌ای که همزمان با شکل‌گیری جنبش مشروطه، به عنوان یکی از نخستین تجربه‌های مشروطه‌خواهی در آسیا، زمینه‌های تازه‌ای برای تحول فکری و فرهنگی فراهم شده بود.

سخنران دوم این مراسم زهرا زاهدی، شاعر و نویسنده افغانستان بود و درباره جایگاه ادبی پروین اعتصامی و دلایل ماندگاری شعر او سخنرانی کرد.

زاهدی گفت: شعر پروین شعری چندوجهی است؛ از یک سو از استحکام و ظرافت بالای فنون ادبی برخوردار است و از سوی دیگر، اندیشه انسانی، اخلاقی و اجتماعی نهفته در آثار او سبب شده است که شعرهای پروین در دوره‌های مختلف همچنان مخاطبان خود را حفظ کند. او تأکید کرد که همین پیوند میان هنر و اندیشه، شعر پروین را به یکی از صداهای ماندگار ادبیات فارسی تبدیل کرده است.
به گفتهٔ او، پروین اعتصامی و آثار وی را را باید با توجه به دورهٔ تاریخی که در آن زیست داشته است، بررسی‌کرد. دوره‌ای که منجر به شکل‌گیری اندیشه‌های روشن‌فکری و مقابله با ظلم و استبداد، عدالت‌خواهی و اعتراض شد.
شاخصه دیگر شعر او، توجه به مسائل زنان است که همچنان می‌تواند پیوند مضمونی و نمادین با عصر امروز به‌ویژه در جغرافیای افغانستان داشته باشد. او در شعر خود از مادری تا تربیت فرزند، نقد نابرابری اجتماعی، تبعیض و ایستادگی سخن گفته است و آن را به شکل مناظره، تمثیل اخلاقی و تعلیمی ارائه کرده است.


وی افزود: همان‌گونه که نام‌آوران شعر کهن فارسی چون مولانا، حافظ و سعدی برای تمام دوستداران ادب فارسی آشناست، در شعر معاصر نیز، نام پروین اعتصامی مانند بسیاری از شاعران معاصر چون ملک‌الشعرای بهار، سیمین بهبهانی، فروغ و... در افغانستان مورد اقبال قرار گرفته است و علاوه بر توجه اهالی ادب، اشعار وی به گفتار روزمرهٔ مردم نیز راه یافته است. بدیهی است که نام پروین در جغرافیای فارسی در دو سوی مرز درخشان باشد. زیرا شعر پروین و دیگر بزرگان ادب فارسی فرای مرزهای سیاسی در تعامل با همسایگان و هم‌زبانان خود است و به هویت مشترک‌مان جان می‌دهد.


در ادامه، مهتاب ساحل، شاعر، نویسنده و نماینده پیشین افغانستان در مؤسسه فرهنگی اکو، درباره تجربه زیسته خود از آموزش در افغانستان و جایگاه پروین اعتصامی در نظام آموزشی این کشور سخن گفت.


وی اظهار داشت: من در افغانستان تحصیل کرده‌ام و از کتاب‌های ابتدایی مکتب تا درس‌های ادبیات در صنف دهم، صنایع ادبی، اندیشه و شعر پروین اعتصامی بخشی از مضامین درسی مدارس بود و نسل‌های مختلف افغانستان با آثار و جهان‌بینی او آشنا شده‌اند.

ساحل با اشاره به جایگاه زن در اندیشه پروین افزود: پروین اعتصامی در شعر خود برای زن جایگاهی مهم و اثرگذار قائل است؛ زنی آگاه، تربیت‌گر و سازنده جامعه. در نگاه او، زن نقشی اساسی در تربیت فرزند، شکل‌گیری اخلاق اجتماعی و ساختن آینده دارد.


او همچنین گفت: تلخ و تأمل‌برانگیز است که امروز برنامه‌ای با عنوان نقش پروین در آموزش و پرورش افغانستان را در تهران برگزار می‌کنیم؛ در زمانی که دختران و زنان افغانستان از حق آموزش و تحصیل محروم‌اند. در حالی که اندیشه پروین بر دانایی، آگاهی و جایگاه انسانی زن تأکید دارد، جهان در برابر این محرومیت تا حد زیادی خاموش مانده است.


در بخش دیگری از برنامه، سید نادر موسوی، رئیس مدرسه فرهنگ، درباره اهمیت پیوند آموزش و فعالیت‌های فرهنگی سخن گفت و تأکید کرد: برگزاری چنین برنامه‌هایی می‌تواند زمینه انتقال اندیشه و میراث بزرگان ادب و فرهنگ را به نسل امروز فراهم کند. وی افزود که نظام آموزش و پرورش بیش از هر زمان دیگری به برنامه‌های فرهنگی نیاز دارد و این نشست از همین منظر اهمیت ویژه‌ای داشته است.

در ادامه برنامه شهرزاد آذین، مدیر اجرایی خانه موزه پروین به تشریح اهداف و برنامه های آتی خانه موزه پرداخت و ضمن معرفی برنامه های این خانه موزه در ماه های آینده، از علاقه‌مندان به پروین دعوت کرد تا با مشارکت فعال در این برنامه ها، به غنای آنها کمک کرده و در شناساندن پروین به تمامی اقشار جامعه به این خانه موزه کمک نمایند.
همچنین حبیب منصوری هنرمند شناخته شده افغانستان با اجرای چند قطعه موسیقی افغانستانی، فضای فرهنگی و هنری برنامه را همراهی کرد.

این نشست با هدف بازخوانی جایگاه پروین اعتصامی در حافظه آموزشی و فرهنگی افغانستان و تأکید بر نقش ادبیات در ایجاد پیوندهای فرهنگی میان جوامع فارسی‌زبان برگزار شد و با استقبال علاقه‌مندان فرهنگ و ادب همراه بود.