به گزارش ایرنا و بر اساس آمار بیمه مرکزی، صنعت بیمه در سه‌ماهه نخست سال جاری حدود ۳۷۲.۳ هزار میلیارد تومان حق بیمه تولید کرده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته رشد ۱۲۴.۵ درصدی را تجربه کرده است. در همین مدت نیز ۱۷۶.۷ هزار میلیارد تومان خسارت پرداخت شده که رشد ۱۴۴.۶ درصدی را نشان می‌دهد. این ارقام بیانگر آن است که هم حجم فعالیت شرکت‌های بیمه افزایش یافته و هم تعهدات آنها در قبال بیمه‌گذاران با سرعت بیشتری رشد کرده است.


یکی از مهم‌ترین تحولات بازار بیمه در این دوره، افزایش قابل توجه سهم بیمه‌های زندگی از کل پرتفوی صنعت است. سهم این رشته از ۱۲.۶ درصد در سه‌ماهه نخست سال ۱۴۰۴ به ۲۶.۹ درصد در مدت مشابه امسال رسیده است که نشان می‌دهد محصولات جدید بیمه‌ای و افزایش استقبال از بیمه‌های زندگی توانسته‌اند جایگاه این رشته را تقویت کنند.


در بسیاری از کشورهای توسعه‌یافته، بیمه‌های زندگی مهم‌ترین بخش صنعت بیمه را تشکیل می‌دهند و ضریب نفوذ بالای بیمه نیز تا حد زیادی به توسعه همین رشته وابسته است. از این منظر، رشد سهم بیمه‌های زندگی در ایران را می‌توان گامی در مسیر نزدیک شدن به الگوی جهانی دانست؛ هرچند برای قضاوت درباره پایداری این روند باید عملکرد ماه‌های آینده نیز مورد بررسی قرار گیرد.


در مقابل، رشته‌های غیرزندگی همچنان بیشترین سهم از بازار را در اختیار دارند و حدود ۲۷۲ هزار میلیارد تومان حق بیمه تولید کرده‌اند، اما سهم آنها نسبت به سال گذشته کاهش یافته است. در این میان، رشد قابل توجه بیمه‌های باربری و آتش‌سوزی بیش از هر چیز به اضافه شدن پوشش‌های مرتبط با خسارت‌های ناشی از جنگ و افزایش تقاضا برای مدیریت ریسک‌های جدید بازمی‌گردد؛ موضوعی که نشان می‌دهد شرایط اقتصادی و تحولات منطقه‌ای به طور مستقیم بر ساختار بازار بیمه اثر گذاشته است.


از منظر ترکیب بازار نیز سه رشته درمان، زندگی و شخص ثالث و مازاد همچنان بازیگران اصلی صنعت بیمه هستند و در مجموع بیش از ۸۵ درصد حق بیمه تولیدی کشور را به خود اختصاص داده‌اند. این تمرکز بالا بیانگر آن است که بخش عمده درآمد شرکت‌های بیمه همچنان به چند رشته محدود وابسته است؛ موضوعی که لزوم توسعه سایر رشته‌های بیمه‌ای را بیش از پیش نمایان می‌کند.


در بخش خسارت‌ها نیز روند افزایشی ادامه داشته است. خسارت پرداختی در رشته‌های غیرزندگی به بیش از ۱۰۵ هزار میلیارد تومان و در رشته‌های زندگی به ۷۱.۵ هزار میلیارد تومان رسیده است. همچنین سهم بیمه‌های زندگی از خسارت‌های پرداختی بازار از ۱۴.۷ درصد به ۴۰.۵ درصد افزایش یافته که متناسب با رشد فروش این محصولات ارزیابی می‌شود.


نسبت خسارت بازار نیز به ۴۷.۵ درصد رسیده که نسبت به سال گذشته ۳.۹ واحد درصد افزایش داشته است. البته بیمه مرکزی تأکید کرده که این شاخص همه هزینه‌های صنعت از جمله ذخایر خسارت‌های معوق، ذخایر حق بیمه، کارمزد شبکه فروش و هزینه‌های اداری را در بر نمی‌گیرد؛ بنابراین ضریب واقعی خسارت شرکت‌ها از این رقم بالاتر خواهد بود. با این حال، افزایش نسبت خسارت می‌تواند نشانه‌ای از رشد تعهدات مالی شرکت‌های بیمه باشد و مدیریت ریسک و کنترل هزینه‌ها را بیش از گذشته ضروری کند.


در میان رشته‌های مختلف، بیمه زندگی با نسبت خسارت ۷۱.۲ درصد بالاترین رقم را ثبت کرده است. پس از آن، بیمه بدنه خودرو، شخص ثالث و مازاد، حوادث راننده و بیمه هواپیما نیز نسبت خسارتی بالاتر از میانگین بازار داشته‌اند؛ موضوعی که می‌تواند در سیاست‌های قیمت‌گذاری و مدیریت ریسک شرکت‌های بیمه در آینده اثرگذار باشد.


از نظر حجم عملیات نیز صنعت بیمه در سه ماه نخست امسال بیش از ۱۹.۳ میلیون بیمه‌نامه صادر کرده و به بیش از ۲۵.۱ میلیون پرونده خسارت رسیدگی کرده است. اگرچه تعداد بیمه‌نامه‌های صادره تنها ۷.۵ درصد و تعداد خسارت‌های پرداختی ۶.۱ درصد رشد کرده، اما افزایش شدید ارزش مالی آنها نشان می‌دهد تورم، رشد ارزش دارایی‌ها و افزایش سقف تعهدات بیمه‌ای نقش مهمی در بزرگ‌تر شدن بازار داشته‌اند.
در کنار آمار عملکرد مالی، گزارش بیمه مرکزی درباره شکایت‌های بیمه‌ای نیز تصویری از وضعیت خدمات شرکت‌های بیمه ارائه می‌کند. در سه‌ماهه نخست سال جاری، چهار هزار و ۹۵۶ شکایت در رشته‌های مختلف ثبت شده که از این میان سه هزار و ۸۱۲ مورد مختومه و هزار و ۱۴۴ پرونده همچنان در حال رسیدگی است.
بیشترین تعداد شکایت مربوط به بیمه شخص ثالث، سپس بیمه درمان و در رتبه بعدی بیمه بدنه خودرو بوده است؛ موضوعی که با توجه به گستردگی این رشته‌ها و حجم بالای مشتریان آنها تا حدی قابل انتظار است.


نکته قابل توجه آنکه تنها ۲۶۹ شکایت به عملکرد نمایندگان، کارگزاران رسمی و ارزیابان خسارت مربوط بوده که سهم نسبتاً محدودی از کل شکایت‌ها را تشکیل می‌دهد. همچنین رسیدگی به بیش از ۷۶ درصد پرونده‌های ثبت شده نشان می‌دهد فرآیند پاسخگویی و حل اختلاف‌ها با سرعت نسبتاً مناسبی در جریان است، هرچند باقی ماندن بیش از هزار پرونده در دست بررسی، ضرورت ارتقای کیفیت خدمات و تسریع فرآیند رسیدگی را یادآور می‌شود.


در مجموع، آمار سه‌ماهه نخست سال ۱۴۰۵ نشان می‌دهد صنعت بیمه ایران وارد مرحله‌ای از تحول شده که در آن علاوه بر رشد اسمی بازار، ترکیب پرتفوی نیز در حال تغییر است. افزایش سهم بیمه‌های زندگی، توسعه پوشش‌های جدید برای ریسک‌های نوظهور، رشد خسارت‌ها و افزایش نسبت خسارت، همگی بیانگر آن هستند که شرکت‌های بیمه در کنار فرصت‌های جدید، با چالش‌های تازه‌ای نیز روبه‌رو هستند. تداوم این روند، مستلزم توسعه محصولات نوین، ارتقای کیفیت خدمات، مدیریت دقیق ریسک و افزایش ضریب نفوذ بیمه در اقتصاد کشور خواهد بود.