به گزارش ایرنا، استان فارس با در اختیار داشتن بیش از ۲۳ هزار کیلومتر راه معادل ۹ درصد از کل محورهای مواصلاتی کشور، از دیرباز به عنوان یکی از گره‌گاه‌های حیاتی ترانزیت و حمل‌ونقل در جنوب ایران شناخته می‌شود.
این استان نه‌تنها از نظر طول راه‌های مواصلاتی در صدر جدول استان‌ها قرار دارد، بلکه با تکیه بر جایگاه دوم خود در حوزه راه‌های بزرگراهی و برخورداری از آزادراه راهبردی شیراز-اصفهان، نقشی کلیدی در اتصال کریدورهای شمالی به جنوبی و شرقی به غربی کشور ایفا می‌کند.
با این حال، سال‌ها بود که بسیاری از پروژه‌های کلان این استان به دلایل مختلف مالی و اجرایی به حالت راکد درآمده بود و تکمیل شبکه بزرگراهی فارس به یکی از دغدغه‌های اصلی مسئولان و مردم تبدیل شده بود.
اما در دولت چهاردهم و با رویکرد جدید در تخصیص اعتبارات و بهره‌گیری از سازوکارهای نوین تامین مالی، تحولی چشمگیر در حوزه راه‌سازی فارس رقم خورده است و جذب بیش از ۸.۵ همت اعتبار در سال گذشته و فعال‌سازی ۶۱ قرارداد عمرانی با ارزشی افزون بر ۱۴.۴ همت، این استان را به یکی از پویاترین کارگاه‌های عمرانی کشور تبدیل کرده است.
از افتتاح ۱۲۰ کیلومتر پروژه در چهار ماه گذشته تا آماده‌سازی ۱۰۰ کیلومتر دیگر برای بهره‌برداری، هم‌اکنون ۷۰۰ کیلومتر پروژه بزرگراهی در این استان در دست اجراست که با تکمیل آن‌ها، افزون بر کاهش ۱۳۰ کیلومتری مسیر کریدور شمال به جنوب، شاهد تحولی بنیادین در ایمنی، روان‌سازی ترافیک و ارتقای جایگاه لجستیکی فارس در سطح ملی خواهیم بود.
در ادامه، متن گفت‌وگوی تفصیلی ایرنا با محمدمهدی عبدالهی مدیرکل راه و شهرسازی استان فارس، به شرح زیر ارائه می‌شود:
وضعیت آزادراهی و بزرگراهی فارس در مقایسه با کشور
ایرنا: میانگین آزادراهی و بزرگراهی در استان فارس نسبت به میانگین کشوری چه وضعیتی دارد؟
عبدالهی: طول راه‌های استان فارس در سطح کشور بیشترین طول راه‌های محورهای مواصلاتی است و افزون بر ۲۳ هزار کیلومتر است که حدود ۹ درصد طول راه‌های کشور مربوط به راه‌های استان فارس است.
به لحاظ بزرگراهی، ما دومین استان در سطح کشور به لحاظ طول راه‌های بزرگراهی هستیم و به لحاظ آزادراه هم فعلا تنها آزادراهی که داریم، آزادراه شیراز-اصفهان است.
طول مسیر آزادراه شیراز-اصفهان در سطح استان فارس ۲۳۰ کیلومتر است. آزادراه در قسمت سه‌راهی قلات تاکنون پایان یافته، اما در سه‌راهی قلات، یک تقاطع غیر هم‌سطح داریم و در انتها قطعه هشت آزادراه که می‌شود، قطعه یک آزادراه شیراز-بوشهر از سه‌راهی قلات تا بزرگراه حسینی الهاشمی به طول ۲۰ کیلومتر که تملک اراضی و ارزیابی‌ها صورت گرفته است. پیمانکار مشخص شده و در حال عملیات اجرایی زیرسازی هستیم.
ابرپروژه‌های شاخص راه‌سازی فارس
ایرنا: ابرپروژه‌های شاخص راه و شهرسازی استان فارس کدامند؟
عبدالهی: یکی از مهم‌ترین اقداماتی که اداره‌کل راه و شهرسازی در سطح استان انجام می‌دهد، راه‌های بزرگراهی است که بین استان‌ها هستند؛ یعنی استان فارس به کرمان، فارس به بوشهر، فارس به هرمزگان، فارس به کهگیلویه‌وبویراحمد و فارس به اصفهان. فارس به اصفهان هم بزرگراه تکمیل است هم آزادراه، اما پروژه‌های بین شیراز، جهرم، لار و بندرعباس را داریم که بزرگراهی تکمیل می‌کنیم؛ پنج کیلومتر بیشتر نمانده که بزرگراهی شیراز، جهرم، لار و بندرعباس تمام شود.
بزرگراهی شیراز، فسا و داراب به سمت بندرعباس هم، هم محور قدیم و هم کریدور جدید، هر دو در دست اقدام است و امیدواریم در سطح استان این محورهای بزرگراهی را بتوانیم تا یکی دو سال آینده بین محور شیراز-بندرعباس به اتمام برسانیم.
محور بزرگراهی شیراز به استان کرمان را داریم که تقریبا رو به اتمام است؛ دو قطعه ۱۰ کیلومتری باقی مانده است و هر دو پیمانکار داریم و به جد کار می‌شود که محور بزرگراهی بین شیراز، استهبان، نی‌ریز، سیرجان به کرمان تکمیل خواهد شد.
محور بزرگراهی شیراز-سپیدان را هم داریم که حدود ۲۰ کیلومتر مانده که آن هم در حال اجراست تا بتوانیم در اولویت، محورهای بزرگراهی‌مان را تکمیل کنیم.
کریدور راهبردی کاهش ۱۳۰ کیلومتری مسیر شمال به جنوب
عبدالهی: بین این‌ها محورهایی هم داریم که کریدورهایی مثل اتصال آزادراه شیراز-اصفهان به بزرگراه شیراز-مرودشت از طریق تنگ خیاره به لپویی است که طول مسیر ۲۴ کیلومتر است.
این محور یک محور بسیار مهم است؛ افرادی که تردد دارند از کریدور آزادراهی شمال کشور به سمت جنوب، می‌توانند از طریق محور بزرگراهی تنگ خیاره-لپویی به شرق کشور اتصال پیدا کنند.
یکی از محورهای مهمی که داریم، در واقع طول مسیر را ۱۳۰ کیلومتر کاهش می‌دهد از شمال به جنوب؛ محور ارسنجان، سعادت‌شهر و ارسنجان به سمت خرامه و از این طرف نی‌ریز و از آن سمت هم جهرم یا سمت فیروزآباد است که محور سعادت‌شهر-ارسنجان و به سمت مرودشت و خرامه را به صورت بزرگراهی تعریف می‌کنیم.
کار در حال انجام است و پیمانکاران متعددی هم در آن فعالیت دارند و چنانچه این اقدام صورت بگیرد، شرق کشور ۱۳۰ کیلومتر از محور کریدوری بزرگراهی شمال به جنوب، طول مسیر کاهش پیدا می‌کند.
فارس؛ کارگاه بزرگ عمرانی دولت چهاردهم
ایرنا: در دولت چهاردهم، فارس در حوزه راه‌ها تبدیل به یک کارگاه بزرگ عمرانی شده است؟
عبدالهی: بله، ۱۰۰ درصد این مهم در استان فارس روی داده است؛ چون اکنون تقریبا در سه الی چهار ماه گذشته حدود ۱۲۰ کیلومتر پروژه بزرگراهی و راه اصلی افتتاح کردیم. این چند ماه حدود ۱۰۰ کیلومتر هم پروژه بزرگراهی را آماده افتتاح داریم و اکنون بیش از ۷۰۰ کیلومتر پروژه‌های راهسازی در طول استان فارس در کریدورهای محورهای مواصلاتی استان فارس تعریف کردیم.
بیش از ۱۴.۴ همت اینک پروژه‌های بزرگراهی داریم. در حوزه عملکرد ریالی پروژه‌های راه، استان فارس با جذب اعتباری بیش از ۲۰۰ درصد، ۳.۶ دهم همت اعتبار تخصیص‌یافته داشتیم، ۴.۵ همت جذب کردیم، چهار همت هم از طریق ماده ۵۶ و هم فاکتورینگ جذب اعتبار شده است.
حدود ۸.۵ همت جذب اعتبار سال گذشته‌مان بوده؛ امسال هم با حمایت و پیگیری‌های استاندار فارس و حمایت وزیر راه و شهرسازی و پیگیری نمایندگان مردم شریف استان فارس، اعتبارات خوبی را توانستیم تا الان جذب کنیم.
امیدواریم که پروژه‌ها را هم به لحاظ کیفی و هم به لحاظ کمی در سطح استان بتوانیم ارتقا بدهیم که باعث تردد روان و ایمن‌سازی بیشتر و همچنین حوزه ترانزیت استان به سمت شاهراهی از استان فارس از شمال به جنوب و از شرق به غرب، در واقع قطب کالا، تولید و لجستیک کالا را در سطح کشور از طریق استان فارس داشته باشیم.
احیای طرح‌های راکد با جذب اعتبارات جدید
ایرنا: طرح‌های راکدی که مربوط به سال‌های قبل بوده، اکنون چه وضعیتی دارد؟
عبدالهی: اکثر این پروژه‌هایی که در حال حاضر فعال‌اند، قبلا به صورت راکد بود و بیشتر در حوزه بزرگراهی بود. این طرح‌ها با جذب اعتباراتی که صورت گرفت از محل فاکتورینگ و ماده ۵۶، به صورت جد فعال هستند.
پروژه‌های محورهای مختلفی قرارداد منعقد شده؛ یکی از مهم‌ترین محورهای مواصلاتی که محور طریق‌الرضاست، از سمت یاسوج به سمت سده، به سمت گردنه آسپاس، به سمت دشت نمدان، گردنه تیمارگان و به سمت اقلید و در نهایت به سمت استان یزد است که این محور مواصلاتی هم به صورت بزرگراهی است و در حال حاضر کار می‌کنیم.
محورهای بین‌استانی که ذکر شد، قراردادشان را در همین مدت زمان منعقد کردیم؛ یعنی بیش از ۷۰۰ کیلومتر و افزون بر ۱۴.۴ همت، ما الان قرارداد بزرگراهی و راه اصلی داریم که در دست اقدام است.
آمار نهایی طرح‌های فعال حوزه راه استان
ایرنا: تعداد طرح‌های فعال حوزه راه استان چقدر است؟
عبدالهی: در سطح استان فارس بیش از ۶۱ قرارداد حوزه راه را داریم که با پیمانکاران منعقد کردیم و در حال حاضر در دست اقدام است.