به گزارش خبرنگار ایرنا، در نگاه بهزیستی، خدمت تنها به پرداخت مستمری یا افتتاح یک مرکز محدود نمیشود، گاهی یک فرصت اشتغال، تامین مسکن یک خانواده، افزایش حق پرستاری، شناسایی بهموقع یک کودک یا مداخله در لحظه بحران اجتماعی میتواند بخشی از مسیر یک زندگی را تغییر دهد؛ رویکردی که به گفته مدیرکل بهزیستی استان فارس، در دولت چهاردهم با محوریت عدالت اجتماعی، توانمندسازی و ارتقای کیفیت زندگی جامعه هدف دنبال شده است.
مدیرکل بهزیستی فارس در گفت و گو با ایرنا با اشاره به گستردگی جامعه هدف بهزیستی فارس اظهار کرد: در حال حاضر قریب به ۴۲۰ هزار نفر تحت پوشش ادارهکل بهزیستی استان قرار دارند که ۱۲۵ هزار نفر از آنها افراد دارای معلولیت هستند.
حمید گودرزی افزود: تعداد کل افراد بهرهمند از مستمری نیز ۱۱۷ هزار و ۷۷۳ نفر است و در میان جامعه تحت پوشش، ۷۰ هزار و ۹۹۱ نفر سالمند و یکهزار و ۳۸۳ نفر دانشجو قرار دارند.
وی با بیان اینکه هفته دولت فرصت مناسبی برای تشریح عملکرد دستگاههای اجرایی برای مردم است، گفت: محور اصلی اقدامات بهزیستی استان بر عدالت اجتماعی، توسعه خدمات تخصصی، توانمندسازی جامعه هدف، حمایت از خانوادهها و افزایش دسترسی مردم به خدمات بهزیستی استوار بوده است.
افتتاح ۹۷ پروژه، بخشی از کارنامه توسعه خدمات اجتماعی فارس
گودرزی با اشاره به توسعه زیرساختهای خدماتی و تخصصی بهزیستی فارس، تصریح کرد: همزمان با هفته بهزیستی، ۹۷ پروژه تخصصی، عمرانی، خدماتی و اشتغالمحور با اعتباری افزون بر ۳۲۷ میلیارد تومان در استان افتتاح و به بهرهبرداری رسید که بخشی از کارنامه دولت در توسعه زیرساختهای اجتماعی استان محسوب میشود.
وی افزود: این پروژهها در حوزههای توانبخشی، سلامت اجتماعی، نگهداری سالمندان، بیماران اعصاب و روان، اشتغال، مسکن، درمان و بازتوانی اعتیاد اجرا شدهاند.
اما مسیر توسعه خدمات بهزیستی فارس همچنان ادامه دارد و بخشی از برنامههای این مجموعه برای هفته دولت پیشبینی شده است؛ طرحهایی که در روزهای آینده به مرحله افتتاح و واگذاری یا کلنگزنی خواهند رسید.
۸۴ واحد مسکونی در آستانه واگذاری به خانوادههای تحت پوشش
مسکن یکی از محورهای مهم توانمندسازی خانوادههای تحت پوشش است، موضوعی که به گفته مدیرکل بهزیستی فارس، تنها به تامین یک سرپناه محدود نمیشود.
گودرزی اظهار کرد: در هفته دولت، ۸۴ واحد مسکونی برای خانوادههای تحت پوشش بهزیستی در نقاط مختلف استان افتتاح و واگذار خواهد شد و این واحدها با مشارکت و همکاری دستگاههای اجرایی، خیرین و سایر نهادهای همکار و با تسهیلگری بهزیستی احداث شدهاند.
وی تاکید کرد: نگاه این مجموعه آن است که مسکن صرفاً یک ساختمان نیست، بلکه پایهای برای امنیت، استقلال، ثبات خانواده و خروج پایدار از چرخه آسیب و فقر به شمار میرود.
تکمیل ۸۰۰ واحد مسکونی در سال ۱۴۰۵
وی با اشاره به برنامههای بهزیستی فارس در حوزه مسکن گفت: در سال ۱۴۰۵ تکمیل ۸۰۰ واحد مسکونی برای محرومان و نیازمندان در دستور کار قرار دارد که شامل ۵۰۰ واحد شهری و ۳۰۰ واحد روستایی است و علاوه بر تکمیل واحدهای مسکونی، تسهیلاتی از جمله کمکهزینه ودیعه مسکن نیز در اختیار جامعه هدف قرار میگیرد.
اشتغال؛ وقتی حمایت جای خود را به توانمندسازی میدهد
یکی دیگر از محورهای مورد تاکید بهزیستی فارس در دولت چهاردهم، حرکت از حمایت صرف به سمت توانمندسازی پایدار است.
گودرزی در این باره گفت: در حوزه اشتغال، از مشاغل خرد و خوداشتغالی، کسبوکارهای کوچک، کارگاههای تولیدی و طرحهای اقتصادی جامعه هدف حمایت شده و پرداخت تسهیلات اشتغال نیز دنبال شده است.
وی راهاندازی کارگاههایی مانند سفالگری و عروسکسازی در کازرون را نمونهای از این رویکرد دانست و افزود: یکی از رویکردهای مهم بهزیستی پیوند دادن مسکن با اشتغال پایدار است و در این راستا، در شهرستان کازرون، در سفر رئیس سازمان به این شهرستان، یک واحد مسکونی همزمان با مرکزی برای توانمندسازی زنان سرپرست خانوار افتتاح شد که یکی از بانوان سرپرست خانوار در بخشی از این واحد مسکونی، کارگاه کوچکی برای مشاغل خانگی و مجسمهسازی راهاندازی کرده است؛ اقدامی که نشان میدهد تامین مسکن در کنار ایجاد اشتغال میتواند به استقلال اقتصادی و امنیت خانواده کمک کند.
گودرزی تاکید کرد: هدف آن است که فرد دارای معلولیت یا سایر گروههای تحت حمایت، صرفا دریافتکننده کمک نباشد، بلکه بتواند با اتکا به تواناییهای خود درآمد ایجاد کند و نقش فعالتری در جامعه داشته باشد.
افزایش ۸۰ درصدی حق پرستاری؛ حمایت بیشتر از خانوادههای دارای معلولیت
در کنار توانمندسازی، حمایت از خانوادههایی که مسئولیت مراقبت از افراد دارای معلولیت را بر عهده دارند نیز مورد توجه قرار گرفته است.
مدیرکل بهزیستی فارس یکی از اقدامات مهم دولت در این حوزه را افزایش حق پرستاری خانوادهمحور عنوان کرد و گفت: در استان فارس در حال حاضر ۶ هزار و ۳۰۴ نفر از افراد دارای معلولیت شدید و خیلی شدید در دهکهای درآمدی یک تا چهار از این خدمت استفاده میکنند.
گودرزی اظهار کرد: مبلغ حق پرستاری این گروه از ۴۲ میلیون ریال به ۷۵ میلیون و ۶۰۰ هزار ریال افزایش یافته که معادل ۸۰ درصد رشد است.
وی ادامه داد: این حمایت کمک میکند بخشی از هزینههای مراقبت و نگهداری از افراد دارای معلولیت در خانواده جبران شود و خانوادهها بتوانند با فشار اقتصادی کمتری از اعضای دارای معلولیت خود مراقبت کنند.
اوتیسم و ضایعه نخاعی؛ افزایش حمایتهای خانوادهمحور
مدیرکل بهزیستی فارس همچنین به حمایتهای انجامشده از افراد دارای اختلال طیف اوتیسم اشاره کرد و گفت: برای افرادی که مشمول حق پرستاری خانوادهمحور هستند، امسال ۹۰ درصد افزایش در این کمکهزینه اعمال شده و سرانه حق پرستاری آنها به ۸۰ میلیون ریال رسیده است.
گودرزی خاطرنشان کرد: در استان فارس همچنین ۲ هزار و ۴۰۸ نفر از افراد دارای ضایعه نخاعی از حق پرستاری بهرهمند هستند که مبلغ این خدمت نیز از ۴۲ میلیون ریال به ۸۰ میلیون ریال افزایش یافته است.
وی، این اقدامات را نشاندهنده توجه دولت به خانوادهمحور بودن خدمات و کاهش هزینههای مراقبتی خانوادهها دانست.
۷۳۰ مرکز تخصصی؛ توسعه خدمات برای نزدیکتر شدن به مردم
گسترش شبکه مراکز تخصصی و افزایش دسترسی مردم به خدمات نیز یکی دیگر از محورهای فعالیت بهزیستی فارس است.
مدیرکل بهزیستی استان فارس در این زمینه بیان کرد: در استان ۷۳۰ مرکز تخصصی و ۳۷۴ موسسه وجود دارد و در همین راستا مراکز مختلفی در استان راهاندازی شده است.
گودرزی، از مرکز شبانهروزی نگهداری بیماران اعصاب و روان حامی در ممسنی، مراکز سالمندان در شیراز و کازرون، مرکز روزانه توانبخشی کودکان شهراز و مرکز مشاوره و خدمات روانشناختی رویش به عنوان بخشی از این مراکز نام برد.
وی همچنین توسعه مراکز درمان و بازتوانی اعتیاد را از برنامههای مهم این مجموعه عنوان کرد و افزود: مرکز درمانمدار TC نیز به بهرهبرداری رسیده است.
به گفته گودرزی، هدف این اقدامات آن است که مردم در شهرستانها نیز بتوانند به خدمات تخصصی مورد نیاز خود با کیفیت مناسب و در کوتاهترین زمان دسترسی داشته باشند.
پیشگیری قبل از شکلگیری آسیب
بهزیستی تنها مسئول مداخله پس از وقوع آسیب نیست و بخش مهمی از ماموریت این سازمان به پیشگیری اختصاص دارد.
مدیرکل بهزیستی استان فارس با تاکید بر اینکه پیشگیری باید پیش از شکلگیری آسیب اتفاق بیفتد، تصریح کرد: همزمان با سیامین سال اجرای برنامه ملی غربالگری، پنج دستگاه پیشرفته غربالگری بینایی و شنوایی به شهرستانهای بیضاء، بختگان، داراب، آباده و سرچهان اختصاص یافت.
گودرزی، همچنین راهاندازی سامانه پیامکی کشوری ویژه افراد ناشنوا و کمشنوا و رونمایی از سامانههای «مراقب همراه» و «دستهای مهربان» در نیریز را از دیگر اقدامات در مسیر توسعه خدمات هوشمند و دسترسپذیر عنوان کرد.
به گفته وی، هدف نهایی این برنامهها شناسایی زودهنگام، مداخله بهموقع و کاهش معلولیت و آسیبهای قابل پیشگیری است.
خانه فراگیر هنر؛ مسیر تازهای برای توانمندسازی افراد دارای معلولیت در فارس
یکی از مهمترین پروژههای بهزیستی استان فارس در هفته دولت، کلنگزنی خانه فراگیر هنر در شهر شیراز است؛ طرحی که با هدف شناسایی و تقویت استعدادهای هنری افراد دارای معلولیت و فراهم کردن زمینه حضور فعالتر آنان در جامعه اجرا میشود.
مدیرکل بهزیستی استان فارس با اشاره به اهمیت این طرح گفت: خانه فراگیر هنر یکی از رویکردهای حوزه توانبخشی است که تلاش میکند از ظرفیت هنر برای توانمندسازی افراد دارای معلولیت استفاده کند و زمینه استقلال، خودباوری و حضور اجتماعی بیشتر آنان را فراهم آورد.
گودرزی افزود: افراد دارای معلولیت در بسیاری از موارد از ظرفیتها و استعدادهای قابل توجهی برخوردارند، اما این توانمندیها کمتر دیده شده است؛ از این رو خانه فراگیر هنر میتواند بستری برای بروز استعدادهای آنان و معرفی تواناییهایشان به جامعه باشد.
وی ادامه داد: هدف این طرح تنها ارائه خدمات حمایتی نیست، بلکه تلاش میشود افراد دارای معلولیت از طریق آموزش و فعالیتهای هنری، به سمت استقلال اقتصادی و اجتماعی حرکت کنند و بتوانند متناسب با تواناییهای خود در فعالیتهای اقتصادی و اجتماعی مشارکت داشته باشند.
گودرزی با بیان اینکه ایجاد خانه فراگیر هنر از تاکیدات سازمان بهزیستی کشور است، اظهار کرد: این مجموعه در چهار بخش فعالیت خواهد کرد و تجهیزات مورد نیاز آن نیز با تامین اعتبار از سوی سازمان بهزیستی کشور خریداری شده است.
وی گفت: تمامی تجهیزات مورد نیاز این مجموعه پیش از آغاز عملیات اجرایی تامین شده و آماده است و پس از تکمیل و راهاندازی خانه فراگیر هنر، این تجهیزات نصب و فعالیتهای تخصصی آن آغاز خواهد شد.
مدیرکل بهزیستی فارس خاطرنشان کرد: رویکرد اصلی این مجموعه، تغییر نگاه جامعه به توانمندی افراد دارای معلولیت است؛ به این معنا که معلولیت نباید مانعی برای حضور فرد در جامعه، فعالیت اقتصادی، بروز استعدادها و دستیابی به استقلال باشد.
به گفته گودرزی، خانه فراگیر هنر میتواند زمینهای برای پیوند هنر، توانبخشی، اشتغال و مشارکت اجتماعی افراد دارای معلولیت ایجاد کند و گامی در مسیر تحقق سیاستهای بهزیستی برای عبور از حمایت صرف و حرکت به سمت توانمندسازی و استقلال جامعه هدف باشد.
سلام محله؛ حل مسائل اجتماعی از دل محلهها
یکی از رویکردهای جدید بهزیستی فارس برای اجتماعیسازی خدمات و حل مسائل از درون محله، محلهمحوری است؛ رویکردی که در آن محله تنها محل ارائه خدمت نیست، بلکه به عنوان یک ظرفیت اجتماعی و یک واحد موثر برای شناسایی، پیشگیری و حل مسائل اجتماعی مورد توجه قرار میگیرد.
گودرزی با اشاره به اجرای طرح سلام محله در استان فارس، اظهار کرد: این طرح به عنوان یکی از برنامههای مهم تحولی سازمان بهزیستی، از نهم مهرماه ۱۴۰۴ در شهرستان شیراز و مدرسه کودکان استثنایی گلها در محله تلپروس آغاز شد و با طرح "مهر و گفتوگو" با محوریت پاتوق سالمندی فعالیت خود را شروع کرد و سایر طرحهای محلهمحوری نیز در همین چارچوب پیگیری و اجرا میشوند.
وی افزود: در این رویکرد، دولت و نهادهای رسمی نقش پشتیبان دارند و شبکه داوطلبان محلی در شناسایی و حل مسائل اجتماعی محله نقشآفرینی میکنند.
مدیرکل بهزیستی فارس با بیان اینکه هدف این طرح صرفا انتقال خدمات دولتی به محلات نیست، تصریح کرد: شناسایی ظرفیتهای انسانی و اجتماعی هر محله، توانمندسازی مردم، افزایش سرمایه اجتماعی و کمک به حل مسائل از درون محله از اهداف اصلی این طرح است.
به گفته گودرزی، ۱۸۳ مرکز مثبت زندگی مجری طرح پویش «سلام محله» هستند و این طرح ۱۹۷ محله را تحت پوشش دارد؛ همچنین ۲۱۳ تسهیلگر در اجرای طرح مشارکت دارند و تعداد کانونها در پویش «سلام محله» نیز ۱۹۷ کانون است.
وی ادامه داد: بهزیستی در این الگو نقش حمایتگر، تسهیلگر و هماهنگکننده را ایفا میکند و تلاش میشود ظرفیت خود مردم برای حل مسائل فعال شود.
مدیرکل بهزیستی فارس هدف نهایی این رویکرد را ایجاد محلاتی توانمند، مشارکتجو، تابآور و برخوردار از شبکه حمایت اجتماعی دانست؛ به گونهای که مسائل اجتماعی در نزدیکترین سطح به زندگی مردم شناسایی و مدیریت شوند و افراد و خانوادهها پیش از آنکه در چرخه آسیب و وابستگی قرار گیرند، از حمایت، فرصت و توانمندسازی برخوردار شوند.
مناسبسازی؛ از مطالبه عمرانی تا حق شهروندی
مناسبسازی نیز از دیگر حوزههایی است که بهزیستی فارس آن را با محوریت دبیرخانه ستاد هماهنگی و پیگیری مناسبسازی در بهزیستی دنبال میکند.
گودرزی با تاکید بر اهمیت این موضوع گفت: مناسبسازی را صرفا یک موضوع عمرانی نمیدانیم، بلکه آن را حق شهروندی افراد دارای معلولیت میدانیم.
وی خاطرنشان کرد: در همین راستا، سیوششمین جلسه ستاد هماهنگی و پیگیری مناسبسازی استان برگزار شد و موضوع رفع موانع فیزیکی، افزایش دسترسپذیری و پیگیری اعطای نشان ملی دسترسپذیری مورد توجه قرار گرفت.
مدیرکل بهزیستی فارس بیان کرد: هدف این است که فرد دارای معلولیت برای حضور در مدرسه، دانشگاه، محل کار، مراکز درمانی، ادارات و فضاهای عمومی با مانع مواجه نباشد و بتواند مانند سایر شهروندان در جامعه مشارکت کند.
اورژانس اجتماعی، مداخله تخصصی در لحظه بحران
در حوزه پیشگیری از آسیبهای اجتماعی، اورژانس اجتماعی یکی از مهمترین ظرفیتهای بهزیستی برای مداخله تخصصی در بحرانهای اجتماعی است.
گودرزی با اشاره به برنامههای اجراشده در هفته بهزیستی گفت: معرفی خدمات اورژانس اجتماعی، رژه خودروهای اورژانس اجتماعی و ارائه خدمات مشاورهای از طریق اتوبوسهای اورژانس اجتماعی در جوار حرم مطهر حضرت احمدبن موسی شاهچراغ(ع) انجام شد.
وی ادامه داد: هدف این است که مردم بدانند در مواجهه با بحرانهای اجتماعی و خانوادگی، خدمات تخصصی، حمایتی و مشاورهای بهزیستی در دسترس آنهاست.
خیرین؛ از کمکهای موردی تا مسئولیت اجتماعی پایدار
گودرزی با اشاره به نقش خیرین و مشارکتهای مردمی در فعالیتهای بهزیستی، خاطرنشان کرد: این سازمان بدون مشارکت مردم نمیتواند به همه اهداف خود دست پیدا کند.
وی تاکید کرد: خیرین، موسسات غیردولتی، سازمانهای مردمنهاد، دستگاههای اجرایی و سایر شرکای اجتماعی بخش مهمی از ظرفیت خدمترسانی بهزیستی را تشکیل میدهند.
مدیرکل بهزیستی فارس ادامه داد: تلاش میکنیم این مشارکتها را از کمکهای موردی به سمت مسئولیت اجتماعی هدفمند و پایدار هدایت کنیم؛ بهگونهای که منابع اجتماعی در حوزههایی مانند مسکن، اشتغال، تجهیزات توانبخشی، درمان، آموزش و حمایت از خانوادههای نیازمند به کار گرفته شود.
چهار مسیر برای ادامه راه بهزیستی فارس
گودرزی با تاکید بر اینکه رویکرد بهزیستی باید حضور در میدان و در کنار مردم باشد، چهار محور را به عنوان مسیرهای اصلی فعالیت این مجموعه مورد توجه قرار داد.
وی گفت: توسعه خدمات تخصصی و افزایش دسترسی مردم، پیشگیری و مداخله زودهنگام برای کاهش آسیبها و معلولیتهای قابل پیشگیری، توانمندسازی اقتصادی و اجتماعی جامعه هدف و حرکت از حمایت صرف به سمت استقلال و توسعه مشارکتهای مردمی و مسئولیت اجتماعی دستگاهها و بنگاههای اقتصادی چهار محور اصلی فعالیت بهزیستی فارس است.
مدیرکل بهزیستی فارس، هدف نهایی را این دانست که افراد تحت پوشش بتوانند تا حد امکان زندگی مستقل، باکرامت و همراه با امید داشته باشند.
همه ظرفیتها برای حل مسائل جامعه هدف
گودرزی، یکی دیگر از رویکردهای مهم این مجموعه را فعالسازی ظرفیت دستگاههای اجرایی، نهادهای عمومی، بخش خصوصی، خیرین و سازمانهای مردمنهاد برای حل مسائل جامعه هدف عنوان کرد و با بیان اینکه گستردگی و تنوع مسائل اجتماعی به گونهای است که حل آنها صرفا با منابع و امکانات یک دستگاه امکانپذیر نیست، اظهار کرد: همافزایی، تقسیم کار و مسئولیتپذیری بینبخشی برای حل این مسائل ضروری است.
وی افزود: بهزیستی فارس با شناسایی ظرفیتهای مغفول دستگاهها و پیگیری جدی مسئولیتهای اجتماعی آنان، تلاش کرده است منابع و امکانات موجود را به سمت مسائل اولویتدار جامعه هدف هدایت کند؛ از جمله در حوزههای تامین مسکن، اشتغال، مناسبسازی، تجهیزات توانبخشی، حمایت از مراکز نگهداری، آموزش، درمان و پیشگیری از آسیبهای اجتماعی.
نگاه بهزیستی به مسئولیت اجتماعی صرفاً دریافت کمکهای موردی نیست
مدیرکل بهزیستی استان فارس همچنین تاکید کرد: نگاه بهزیستی به مسئولیت اجتماعی صرفا دریافت کمکهای موردی نیست، بلکه تلاش میشود مسئولیت اجتماعی دستگاهها و بنگاههای اقتصادی به یک تعهد هدفمند، مستمر و مسئلهمحور تبدیل شود؛ به این معنا که هر دستگاه متناسب با ظرفیت، امکانات و ماموریت خود، بخشی از مسائل اجتماعی استان را بر عهده بگیرد و آثار این مشارکت برای مردم و جامعه هدف قابل مشاهده و ارزیابی باشد.
گودرزی ادامه داد: باید از ظرفیت قانونی و اجتماعی دستگاهها بیش از گذشته استفاده شود و جلسات و تفاهمنامهها به اقدامات عملی و خروجیهای ملموس تبدیل شوند.
به گفته وی، این مجموعه در این فرآیند نقش تسهیلگر و هماهنگکننده را ایفا میکند و تلاش دارد میان نیازهای واقعی جامعه هدف و ظرفیتهای موجود در دستگاهها و بخش خصوصی پیوند ایجاد کند.
مقصد نهایی؛ مسئولیت اجتماعی برای همه
مدیرکل بهزیستی استان فارس، هدف نهایی این مسیر را احیای یک فرهنگ فراگیر مسئولیت اجتماعی در استان فارس دانست و اظهار کرد: حمایت از افراد دارای معلولیت، کودکان، سالمندان، خانوادههای نیازمند و افراد در معرض آسیب نباید تنها وظیفه یک سازمان تلقی شود، بلکه باید به یک مسئولیت مشترک اجتماعی و حاکمیتی تبدیل شود.
گودرزی افزود: هر میزان که ظرفیتهای دولت، مردم، خیرین و بخش خصوصی در کنار یکدیگر قرار گیرد، میتوان با منابع محدود، اثرگذاری بیشتری ایجاد کرد و گامهای موثرتری در مسیر عدالت اجتماعی، توانمندسازی و ارتقای کیفیت زندگی جامعه هدف برداشت.
در این میان، بخشی از برنامههای بهزیستی فارس برای هفته دولت هنوز در پیش است؛ از جمله افتتاح و واگذاری ۸۴ واحد مسکونی خانوادههای تحت پوشش که قرار است در این هفته انجام شود.
این پروژهها در کنار ۹۷ پروژهای که پیشتر همزمان با هفته بهزیستی به بهرهبرداری رسیدهاند، بخشی از مسیر توسعه خدمات و زیرساختهای حمایتی بهزیستی فارس را شکل میدهند.