گزارش ایرنا از وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، سیدرضا صالحی‌امیری که برای حضور در سومین اجلاس وزرای گردشگری کشورهای عضو بریکس به هند سفر کرده است، روز جمعه ۳۰ مرداد در حاشیه این اجلاس در دیدار با گاجندرا سینگ شخاوات، وزیر گردشگری هند درباره ابعاد مختلف همکاری‌های گردشگری، فرهنگی و میراثی دو کشور گفت‌وگو کرد.
صالحی‌امیری در ابتدای این دیدار ضمن قدردانی از دولت هند برای میزبانی شایسته اجلاس بریکس و تلاش‌های انجام‌شده برای برگزاری این گردهمایی، هند را یکی از نمونه‌های مهم در عرصه مدیریت تنوع فرهنگی و قومی دانست و بر تجربه تاریخی این کشور در ایجاد همزیستی میان گروه‌های مختلف اجتماعی تاکید کرد.
وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی با اشاره به مطالعات و آثاری که در حوزه جامعه‌شناسی و مدیریت قومی هند انجام داده است، اظهار کرد: هند یکی از بهترین الگوهای مدیریت تنوع قومی در جهان است.
وی با اشاره به تفاوت شرایط اجتماعی و اقتصادی شرق و غرب جهان افزود: تجربه هند از آن جهت اهمیت دارد که این کشور با وجود چالش‌های اقتصادی در بخش‌هایی از جامعه، با بحران بزرگ قومی مواجه نشده و توانسته است سازوکارهایی برای همزیستی و انسجام اجتماعی ایجاد کند.
صالحی‌امیری، ظرفیت اخلاقی حاکمان، توجه به عدالت اجتماعی و همچنین انعطاف‌پذیری و سازگاری جامعه هند را از عوامل مؤثر در این تجربه دانست و گفت: این ویژگی‌ها هند را به نمونه‌ای قابل مطالعه در حوزه مدیریت تنوع فرهنگی و قومی تبدیل کرده است.
ریشه‌های تمدنی ایران و هند گسستنی نیست
وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی در ادامه با تاکید بر عمق پیوندهای تاریخی و تمدنی دو کشور اظهار کرد: ما اشتراکات تمدنی عمیقی میان ایران و هند داریم و ریشه‌های این پیوندها گسستنی نیست.
صالحی‌امیری با اشاره به سفر خود به مشهد و مشاهده برخی مساجد و مدارس مرتبط با حضور و فعالیت هندی‌ها در این شهر، این آثار را نشانه‌ای از عمق ارتباطات تاریخی دو ملت دانست.
وی همچنین به حضور و نفوذ زبان و فرهنگ فارسی در هند و وجود واژه‌های مشترک با ریشه‌های ایرانی اشاره کرد و افزود: این پیوندهای فرهنگی نشان می‌دهد روابط ایران و هند ریشه در یک حوزه تمدنی مشترک و تاریخی دارد.
وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی با اشاره به جایگاه هند در اولویت‌های روابط راهبردی جمهوری اسلامی ایران تصریح کرد: ایران و هند علاوه بر روابط دوجانبه، در سازمان‌هایی همچون بریکس و سازمان همکاری شانگهای نیز در کنار یکدیگر حضور دارند و باید از این ظرفیت برای تعمیق همکاری‌ها استفاده کنند.
گردشگری؛ حلقه مفقوده در روابط گسترده ایران و هند
صالحی‌امیری با بیان اینکه روابط فرهنگی و اقتصادی ایران و هند از پشتوانه قابل توجهی برخوردار است، اظهار کرد: با وجود این ظرفیت‌ها، هنوز همکاری‌های گردشگری دو کشور نتوانسته است متناسب با سطح روابط فرهنگی و اقتصادی توسعه پیدا کند.
وی در همین زمینه مجموعه‌ای از پیشنهادهای عملیاتی را برای فعال‌سازی همکاری‌های گردشگری میان دو کشور مطرح کرد و تدوین و امضای یادداشت تفاهم همکاری گردشگری را یکی از نخستین گام‌ها دانست.
وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی ضمن دعوت رسمی از گاجندرا سینگ شخاوات و همکاران او برای سفر به ایران، بر ضرورت تشکیل سازوکارهای مشترک پس از امضای تفاهم‌نامه تاکید کرد تا همکاری‌ها از سطح توافقات کلی به برنامه‌های اجرایی و پروژه‌های مشخص تبدیل شود.
صالحی‌امیری همچنین بر تقویت ارتباطات هوایی و فعال‌سازی خطوط پروازی میان ایران و هند تاکید کرد و گفت: ظرفیت بالایی برای رفت‌وآمد گردشگران میان دو کشور وجود دارد و با توجه به اشتراکات فرهنگی، بسیاری از ایرانیان علاقه‌مند به سفر به هند و بسیاری از هندی‌ها نیز علاقه‌مند به شناخت و سفر به ایران هستند.
اهمیت بخش‌خصوصی در همکاری‌های گردشگری ایران و هند
وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی یکی دیگر از محورهای پیشنهادی ایران را تقویت نهادهای بخش‌خصوصی دو کشور عنوان کرد و بر اتصال آژانس‌ها، هتل‌ها، تورگردانان، شرکت‌های هواپیمایی و سایر فعالان زنجیره گردشگری تاکید کرد.
صالحی‌امیری گفت: برای تقویت همکاری‌های بخش‌خصوصی باید سازوکارهایی برای برگزاری نشست‌ها و رویدادهای مشترک گردشگری و ایجاد ارتباط مستقیم میان فعالان اقتصادی و حرفه‌ای دو کشور طراحی شود.
وی همچنین از آمادگی ایران برای جذب سرمایه‌گذاری هند در توسعه زیرساخت‌های گردشگری کشور خبر داد و گفت: سرمایه و تجربه بخش‌خصوصی هند می‌تواند در توسعه ظرفیت‌های گردشگری ایران مورد استفاده قرار گیرد.
وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی در ادامه به ظرفیت نمایشگاه‌ها و رویدادهای بین‌المللی ایران اشاره کرد و از دولت، بخش‌خصوصی و فعالان گردشگری هند برای حضور فعال در نمایشگاه گردشگری تهران و رویداد گردهمایی بزرگ تورگردانان و فعالان گردشگری جهان در ایران دعوت کرد.
وی همچنین ازسرگیری کمیسیون مشترک اقتصادی ایران و هند را اتفاقی مهم دانست و تاکید کرد: گردشگری می‌تواند از ظرفیت این سازوکار اقتصادی برای توسعه همکاری‌های دوجانبه بهره گیرد.
تاکید بر ثبت‌های مشترک ایران و هند در یونسکو
یکی دیگر از محورهای مهم این دیدار، همکاری ایران و هند برای ثبت مشترک عناصر و میراث‌فرهنگی در فهرست‌های جهانی یونسکو بود.
صالحی‌امیری با اشاره به ظرفیت‌های گسترده میراث‌فرهنگی دو کشور گفت: ایران و هند می‌توانند با شناسایی عناصر، مسیرها و میراث‌های مشترک، پرونده‌های مشترک بیشتری برای ثبت‌جهانی تدوین کنند.
وی با تاکید بر ضرورت افزایش سهم کشورهای دارای ظرفیت‌های تمدنی در فهرست میراث‌جهانی اظهار کرد: ما برای ثبت‌های بیشتر جهانی و ثبت‌های مشترک در کنار هند هستیم و باید از ظرفیت یکدیگر برای مطالبه این موضوع از یونسکو استفاده کنیم.
وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی پیشنهاد کرد پس از امضای یادداشت تفاهم، کمیته‌های مشترک تخصصی میان دو کشور برای پیگیری موضوعات مختلف از جمله میراث‌فرهنگی، گردشگری و ثبت‌های جهانی تشکیل شود.
صالحی‌امیری همچنین به ظرفیت گسترده منابع مکتوب و نسخ خطی در ایران اشاره کرد و گفت: ایران حدود ۲ میلیون کتاب تاریخی و نزدیک به یک میلیون نسخه خطی در اختیار دارد و هند نیز از گنجینه قابل توجهی در این زمینه برخوردار است؛ موضوعی که خود نشانه دیگری از پیوندهای تاریخی و فرهنگی دو کشور محسوب می‌شود.
گردشگری سلامت؛ ظرفیت دیگری برای همکاری ایران و هند
وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی در ادامه، گردشگری سلامت را یکی از حوزه‌های دارای ظرفیت بالای همکاری مشترک دانست.
صالحی‌امیری با اشاره به تجربه و زیرساخت‌های مناسب هند در گردشگری سلامت، به ارائه خدمات پزشکی با کیفیت و هزینه رقابتی در این کشور اشاره کرد و افزود: ایران نیز در حوزه گردشگری سلامت ظرفیت‌ها و تجربیات قابل توجهی دارد و می‌توان از طریق تبادل تجربه و دانش میان دو کشور، همکاری‌های مشترک در این حوزه را توسعه داد.
وی همچنین بر ضرورت بهره‌گیری از ظرفیت‌های تاریخی مشترک برای تعریف پروژه‌های گردشگری تاکید کرد و همکاری در مسیر تاریخی جاده ادویه را از جمله زمینه‌های قابل پیگیری میان دو کشور دانست.
رئیس‌جمهور بر توسعه همکاری با هند تاکید دارد
وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی با اشاره به تاکید مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهوری اسلامی ایران بر توسعه همکاری با هند گفت: رئیس‌جمهور به اعضای دولت تاکید کرده است که در حوزه هند و توسعه همکاری‌های دو کشور تلاش بیشتری داشته باشند.
صالحی‌امیری اظهار کرد: ما باید به رئیس‌جمهور تعهد بدهیم که برای توسعه روابط با هند اقدامات عملی انجام دهیم و در این مسیر، گردشگری می‌تواند یکی از مهم‌ترین حوزه‌های همکاری باشد.ایران و هند باید تفاهم‌نامه گردشگری را به برنامه اجرایی تبدیل کنند.
وزیر گردشگری هند نیز در این دیدار ضمن قدردانی از مشارکت مؤثر جمهوری اسلامی ایران در بریکس، چه در کارگروه ویژه گردشگری و چه در اجلاس وزرای گردشگری این مجموعه، بر اهمیت نقش ایران در این سازوکار تاکید کرد.
گاجندرا سینگ شخاوات با اشاره به سخنان صالحی‌امیری در اجلاس وزرای گردشگری بریکس درباره مفهوم همزیستی اظهار کرد: این مفهوم، موضوعی مهم و قابل تامل است و جهان امروز بیش از هر زمان دیگری به چنین رویکردی نیاز دارد.
وزیر گردشگری هند با تاکید بر عمق و قدمت روابط فرهنگی ایران و هند گفت: در خصوص ریشه‌های عمیق فرهنگی و تاریخی روابط دو کشور تردیدی وجود ندارد و باید این ظرفیت تاریخی را به همکاری‌های جدید و عملیاتی تبدیل کنیم.
وی با استقبال از پیشنهاد ایران برای تدوین تفاهم‌نامه همکاری گردشگری گفت: هند و ایران باید این تفاهم‌نامه را تدوین کنند و پس از آن، همکاری‌ها را در قالب برنامه‌های اجرایی دنبال کنند.
هند آماده همکاری برای مرمت و انتشار نسخه‌های خطی است
شخاوات در واکنش به موضوع نسخه‌های خطی و میراث مکتوب دو کشور، از آمادگی هند برای همکاری با ایران در زمینه مرمت، حفاظت و چاپ نسخه‌های خطی خبر داد.
وی پیشنهاد کرد کارشناسان ایرانی برای بررسی و همکاری در زمینه مرمت این آثار به هند سفر کنند و با مشارکت متخصصان دو کشور، زمینه حفاظت و انتشار این میراث مکتوب فراهم شود.
وزیر گردشگری هند همچنین پیشنهاد کرد در صورت امکان، بخشی از این میراث مشترک در قالب پرونده‌های مناسب به سمت ثبت‌جهانی هدایت شود تا پیوندهای تمدنی ایران و هند در سطح بین‌المللی نیز بازتاب یابد.
هندی‌ها باید ایران را به‌عنوان مقصدی با فرهنگ نزدیک بشناسند
شخاوات با اشاره به سفر گسترده شهروندان هند به مقاصدی همچون تایلند، آمریکا، سنگاپور و امارات گفت: هندی‌ها به مقاصد مختلف جهان سفر می‌کنند، اما باید به سمت کشورهایی که از نظر فرهنگی و تمدنی به هند نزدیک‌تر هستند نیز هدایت شوند.
وی با اشاره به اشتراکات فرهنگی ایران و هند افزود: چه خوب است هندی‌ها به ایران سفر کنند و از نزدیک با کشوری که از نظر تاریخی و فرهنگی پیوندهای عمیقی با هند دارد، آشنا شوند.
وزیر گردشگری هند همچنین تاکید کرد که ظرفیت‌های گردشگری دو کشور بسیار گسترده است، اما تاکنون همکاری‌ها نتوانسته است این ظرفیت‌ها را به دستاوردی متناسب با سطح روابط دو کشور تبدیل کند.
استقبال هند از جاده ادویه و ثبت‌های جهانی مشترک
وزیر گردشگری هند با استقبال از پیشنهاد ایران درباره جاده ادویه، آمادگی کشورش را برای پیشبرد این پروژه مشترک اعلام کرد و آن را زمینه‌ای مناسب برای پیوند ظرفیت‌های تاریخی، فرهنگی و گردشگری دو کشور دانست.
وی همچنین با اشاره به تجربه هند در حوزه ثبت‌جهانی، از رویکرد ایران برای افزایش تعداد ثبت‌ها در یونسکو استقبال کرد و گفت کشورهای دارای میراث‌غنی و تمدن‌های بزرگ نباید محدود به تعداد اندکی از ثبت‌های سالانه باشند.
شخاوات با اشاره به جمعیت و گستردگی جغرافیایی هند افزود: ظرفیت‌های میراثی این کشور بسیار گسترده است و هند نیز خواهان افزایش سهم خود در ثبت‌های جهانی است.
وی تاکید کرد: ما دوست داریم کشورهای دیگری مانند ایران در کنار هند قرار بگیرند تا بتوانیم با صدای مشترک، این موضوع را در یونسکو پیگیری کنیم.
دعوت شخاوات از صالحی‌امیری برای حضور در نشست «هند بزرگ‌تر»
وزیر گردشگری هند با اشاره به برنامه‌های فرهنگی و تمدنی این کشور، از برگزاری نشستی با محوریت ایده هند بزرگ‌تر و ایران فرهنگی خبر داد و از صالحی‌امیری برای حضور در این نشست دعوت کرد.
شخاوات با توجه به پیشینه مطالعاتی و تخصصی وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی در حوزه تمدن و فرهنگ، از او برای حضور و سخنرانی به‌عنوان مهمان ویژه و سخنران افتخاری در این نشست دعوت کرد.
وزیر گردشگری هند با تاکید بر ضرورت هم‌افزایی کشورهای دارای تمدن‌های بزرگ اظهار کرد: هند برای پیگیری مطالبات خود در حوزه ثبت‌های جهانی و توسعه همکاری‌های فرهنگی به همراهی کشورهای همسو نیاز دارد و ایران می‌تواند یکی از شرکای مهم هند در این مسیر باشد.
در پایان این دیدار، دو طرف بر تدوین و امضای یادداشت تفاهم همکاری گردشگری، تشکیل کمیته‌های مشترک، توسعه ارتباطات هوایی، تقویت حضور بخش‌خصوصی، سرمایه‌گذاری هند در زیرساخت‌های گردشگری ایران، همکاری در گردشگری سلامت، اجرای پروژه‌های مشترک فرهنگی از جمله جاده ادویه، توسعه ثبت‌های مشترک میراث‌جهانی و بهره‌گیری از ظرفیت بریکس و سازمان همکاری شانگهای برای تعمیق همکاری‌های گردشگری تاکید کردند.