به گزارش خبرنگار ایرنا، این محصول که به دلیل ارزش صادراتی و سود بیشتر نسبت به برنج خیلی از کشاورزان در شرق و غرب گیلان را باغدار کرده است این روزها در آخرین روزهای تولید قرار دارد و تا پیش از پایان مهرماه پرونده رسیدن آن روی درختان و برداشت و صادراتش پایان می‌یابد.
با این وجود بررسی‌های میدانی خبرنگاران ایرنا نشان ‌می‌دهد باغداران کیوی در گیلان امسال دغدغه جدیدی پیدا کرده‌اند چرا که با پدیده دزدی کیوی به صورت روزانه در حجم ۱۰۰ تا ۳۰۰ کیلوگرم مواجه شده‌اند.
رضا رمضانی یکی از باغداران آستارا در این خصوص به خبرنگار ایرنا گفته است به هر کارگر مبلغ ۱۵ میلیون تومان تنها برای ماندن در باغ برای شب‌ها برای این دو ماه پرداخت خواهد کرد و با توجه به اینکه بیش از ۳ هکتار باغ دارد باید حداقل ۶ کارگر برای شهریور و مهر و آبان استخدام می‌کرده است که در نهایت به استثنا هزینه های جانبی از جمله اسکان و تغذیه، ۳۰۰ میلیون تومان هزینه روی دست او تنها برای یک ماه گذاشته است.
وی گفت: این مساله برای بسیاری از باغداران با سابقه و قدرتمند به بحران غیر قابل حل تبدیل شده است چرا که دغدغه یافتن کارگر کیوی نیز خود معضل دیگری در گیلان است چرا که کمتر می‌شود فردی را یافت که قبول کند ۶۰ روز در باغ کیوی بماند تا در نهایت ۳۰ میلیون تومان دریافت کند.
البته فصل برداشت کیوی در گیلان هنوز آغاز نشده، اما نگرانی باغداران از سرقت محصول زودتر از زمان برداشت شروع شده است؛ پدیده‌ای که به گفته برخی باغداران، در سال‌های اخیر به یکی از دغدغه‌های جدی آنان تبدیل شده و برای جلوگیری از آن ناچارند شب‌ها به صورت نوبتی از باغ‌های خود مراقبت کنند، دوربین و روشنایی نصب کنند یا برای نگهبانی هزینه بپردازند اما به گفته بسیاری از آنان هیچ چیز جای نگهبان را نمی‌گیرد چرا که دزدان به نظر ترسی از دوربین‌ها ندارند.
سرقتی که از یک گونی شروع می‌شود

فرشاد حسن‌پور یکی از باغداران کیوی از تجربه‌های خود از سرقت محصول کیوی را این‌گونه روایت می‌کند:«برداشت کیوی را در دو مرحله انجام می‌دادیم؛ در مرحله نخست، میوه‌هایی را که وزن و اندازه بیشتری داشتند برداشت می کردیم و کیوی‌های با وزن پایین‌تر را برای ادامه رشد روی درخت باقی میگذاشتیم تا پس از چند هفته به رشد مناسب برسند.»
وی ادامه می‌دهد: «وقتی برای برداشت مرحله دوم به باغ مراجعه میکردیم، میدیدیم همه کیوی‌هایی که برای ادامه رشد روی درخت باقی گذاشته بودیم، به سرقت رفته است.»

باغ کیوی

«با گونی وارد باغ می‌شوند»
حسن حق‌زاد دیگر باغدار کیوی، درباره شیوه سرقت محصول از باغ‌ها می‌گوید: بیشتر دزدانی که برای سرقت کیوی به باغ‌ها مراجعه می‌کنند با گونی وارد باغ می‌شوند، محصول را جمع‌آوری کرده و برای فروش می‌برند.
وی می‌افزاید: به نظر می‌رسد بیشتر دزدها معتاد هستند که برای تأمین هزینه مواد مخدر دست به سرقت کیوی می‌زنند.
حق‌زاد می‌گوید: سارقان معمولا تلاش می‌کنند یک یا دو گونی کیوی را پر کنند و از محل خارج شوند و میزان سرقت در هر نوبت، به گفته او معمولا حدود ۱۰۰ تا ۳۰۰ کیلوگرم است.

سبدهای کیوی آماده ذخیره سازی در سرخانه

«مالخرها»؛ حلقه‌ای که باغداران خواستار یافتن آنان هستند
اما از نگاه باغداران، مسئله فقط دزد یا فرد معتادی نیست که شبانه وارد باغ می‌شود؛ حق‌زاد با انتقاد از فعالیت مالخرها می‌گوید: پرسش این است که خریداران این محصولات چرا از فروشندگان نمی‌خواهند مشخص کنند کیوی را از کدام باغدار خریداری کرده‌اند و چرا محصولی که با قیمت پایین‌تر از قیمت واقعی خریداری می‌شود، بدون بررسی و پرس‌وجو به فروش می‌رسد؟
وی معتقد است برخی سارقان، خریدارانی دارند که محصول سرقتی را با قیمت پایین خریداری می‌کنند و همین موضوع انگیزه ادامه سرقت را ایجاد می‌کند.
این باغدار می‌گوید کیوی‌های سرقتی، با قیمت حدود ۵۰ تا ۶۰ هزار تومان به ازای هر کیلوگرم خریداری می‌شود و به همین دلیل برخورد با خریداران و مالخرهای احتمالی را نیز ضروری می‌داند.

برداشت کیوی

باغی که شب‌ها خالی نمی‌ماند
حسن حق‌زاد می‌گوید: در فصل برداشت، تقریبا همه باغداران نگران سرقت هستند و مجبورند شب‌ها به صورت نوبتی از باغ‌های خود مراقبت کنند؛ گاهی هر یک ساعت یک‌بار به باغ سر می‌زنیم تا مطمئن شویم کسی وارد باغ نشده است.
او خاطره‌ای را روایت می‌کند و میگوید: «حدود ساعت چهار متوجه شدیم چند نفر وارد باغ کیوی شده‌اند؛ برق باغ را روشن کردیم و سارقان فرار کردند؛ صبح روز بعد که پدرم به باغ رفت، متوجه شد دو گونی کیوی را پر کرده و در باغ گذاشته‌اند و در اثر روشن شدن چراغ، فرصت بردن آنها را پیدا نکرده‌اند.»
وقتی سارق برای باغدار شناخته‌شده است
یکی از مسائل مورد اشاره باغداران، شناسایی برخی افراد مظنون به سرقت و در عین حال نگرانی از پیگیری رسمی است.
حق‌زاد می‌گوید: برخی از این افراد برای باغداران شناخته‌شده هستند و حتی می‌دانیم چه کسانی در طول روز یا شب اقدام به سرقت می‌کنند، اما به دلیل نگرانی از تبعات بعدی، برخی افراد حاضر نیستند موضوع را به طور رسمی پیگیری کنند.
وی اضافه می‌کند: گاهی خود باغداران یا اهالی محل سارق را دستگیر کرده‌اند، اما این تصور در میان مردم شکل گرفته که برخورد با این افراد بازدارنده نیست و پس از مدت کوتاهی دوباره آزاد می‌شوند و دردسر باغداران بیشتر هم می‌شود.
حق‌زاد می‌گوید همین نگرانی باعث شده برخی باغداران از معرفی یا پیگیری موضوع هراس داشته باشند، زیرا نگران هستند فردی که دستگیر شده، پس از آزادی دوباره به محل بازگردد و به دنبال انتقام با زدن خسارت های جبران ناپذیر باشد.
چرا کیوی هدف سرقت قرار می‌گیرد؟
باغ‌های کیوی در مناطق مختلف غرب گیلان پراکنده‌اند و بخشی از آنها خارج از محدوده سکونتگاه‌ها قرار دارند. محصول نیز در فصل برداشت به صورت میوه‌ای آماده جمع‌آوری در اختیار سارق قرار دارد و می‌توان آن را در مدت کوتاهی جمع‌آوری و منتقل کرد.
همین شرایط از نگاه باغداران، زمینه سرقت‌های شبانه را فراهم کرده است؛ سرقت‌هایی که گاهی با ورود چند نفر، پر کردن یک یا دو گونی و انتقال سریع محصول با خودرو انجام می‌شود.
در چنین شرایطی، فاصله باغ از محل سکونت، نبود روشنایی یا نگهبان و امکان فروش سریع محصول می‌تواند به افزایش نگرانی باغداران منجر شود؛ با این حال، تعیین عوامل اصلی و میزان واقعی این سرقت‌ها نیازمند بررسی رسمی است.
محصولی که قبل از صادرات دزدیده می‌شود
اهمیت این مسئله زمانی روشن‌تر می‌شود که جایگاه کیوی در اقتصاد کشاورزی گیلان در نظر گرفته شود.
بر اساس آمار اعلام‌شده از سوی بخش کشاورزی گیلان، حدود هفت هزار و ۸۰۰ هکتار از باغ‌های استان به کیوی اختصاص دارد و حدود هشت هزار و ۳۵۰ بهره‌بردار در این حوزه فعالیت می‌کنند، میزان تولید استان نیز برای سال جاری بیش از ۲۲۰ هزار تن برآورد شده است.
بخش قابل توجهی از این محصول قابلیت صادرات دارد و کیوی گیلان در بازار کشورهای منطقه و برخی کشورهای دیگر عرضه می‌شود؛ صادرات این محصول برای استان و کشور درآمد ارزی ایجاد می‌کند و زنجیره‌ای از فعالیت‌های باغداری، کارگری، حمل‌ونقل، سردخانه، سورت، بسته‌بندی و تجارت و صادرات غیر نفتی را به حرکت درمی‌آورد.
در چنین شرایطی، هر کیلوگرم کیوی که از باغ به سرقت می‌رود، فقط یک زیان شخصی برای باغدار نیست؛ محصولی است که می‌توانست وارد چرخه رسمی عرضه و در بخشی از موارد، مسیر صادرات را طی کند.

مراحل سورت و بسته بندی کیوی

هزینه‌ای که روی شانه باغدار می‌ماند
سرقت، هزینه‌ای دیگر نیز به باغدار تحمیل می‌کند؛ هزینه حفاظت.
باغدار علاوه بر هزینه‌های معمول تولید، ممکن است مجبور شود برای نگهبان شبانه، دوربین مداربسته، روشنایی، حصارکشی یا رفت‌وآمد مداوم به باغ هزینه کند.
این هزینه‌ها در شرایطی ایجاد می‌شود که باغدار پیش از آن برای تولید محصول، هزینه‌های مربوط به نهال، احداث باغ، آبیاری، کود و تغذیه، مبارزه با آفات و بیماری‌ها و عملیات نگهداری را پرداخت کرده است.
در واقع، بخشی از هزینه مقابله با سرقت نیز به دوش همان تولیدکننده‌ای می‌افتد که قرار است محصولی صادراتی و ارزآور تولید کند.
از سارق باغ تا مسیر فروش
تجربه باغداران نشان می‌دهد مقابله با «کیوی‌دزدی» تنها با شناسایی فردی که وارد باغ می‌شود پایان نمی‌یابد.
اگر محصول سرقتی بتواند بدون مشخص بودن منشأ وارد چرخه خرید و فروش شود، امکان تکرار سرقت نیز وجود خواهد داشت. به همین دلیل، باغداران خواستار توجه به مسیر انتقال و فروش محصول سرقتی در کنار افزایش حفاظت از باغ‌ها هستند.

دفتر دریافت محصولات باغی در سردخانه

کیوی‌دزدی؛ دغدغه‌ای فراتر از چند گونی محصول
برای باغداری که محصولش در چند گونی از باغ خارج می‌شود، ماجرا از دست رفتن بخشی از درآمد است؛ اما اگر این اتفاق در باغ‌های متعدد و در طول هفته‌های برداشت تکرار شود، موضوع ابعاد بزرگ‌تری پیدا می‌کند.
کیوی گیلان محصولی است که برای تولید آن هزاران بهره‌بردار فعالیت می‌کنند، بخشی از آن به بازارهای خارجی می‌رود و برای کشور ارزآوری دارد. به همین دلیل، حفاظت از آن از زمان تولید تا زمان عرضه و صادرات، بخشی از زنجیره اقتصادی این محصول است.
اکنون باغداران غرب گیلان در آستانه فصل برداشت، علاوه بر قیمت، بازار و کیفیت محصول، یک نگرانی دیگر نیز دارند اینکه کیوی پیش از آنکه خودشان فرصت برداشت و فروش آن را پیدا کنند، شبانه در گونی جمع شود.
کیوی ایران در بازارهای هند
رئیس سازمان حفظ نباتات در نشست هم‌اندیشی و هماهنگی برای بررسی فرایند صادرات کیوی، با تشریح مسیر دشوارِ رفع ممنوعیت صادرات کیوی به هند پس از سال ۲۰۲۰ میلادی، اظهار کرد: با اتخاذ نظم و نظامِ دقیق در فرایندهای صادراتی و پایبندی به پروتکل‌های فنی، خوشبختانه توانستیم ضمن بازگشت به بازار هند، شاهد افزایش ارزش این محصول و سودآوری مستقیم برای باغداران باشیم؛ دستاوردی که اکنون انگیزه توسعه باغات را دوباره در کشور زنده کرده است.
مریم جلیلی‌مقدم با تاکید بر اینکه زمان محدود باقی‌مانده تا آغاز فصل صادرات (مهر ماه) افزود: هم‌افزایی حداکثری برای اجرای بند خ ماده ۷۱ برنامه هفتم توسعه الزامی بوده و همه بخش‌های مرتبط باید در قالب سامانه یکتا نسبت به ثبت دقیق اطلاعات مربوطه اقدام کنند.

برداشت کیوی

وی در پایان با تاکید بر ضرورت پیشگیری از بروکراسی‌های پیچیده در کشور مقصد (هند)، از تمامی نمایندگان حاضر خواست تا با ارائه راهکارهای عملیاتی و مشخص در این جلسه، تکلیف نهایی لیست‌های صادراتی را روشن کنند تا روند صادرات کیوی امسال، دقیق‌تر و شفاف‌تر از سال‌های گذشته تداوم یابد.
برآورد برداشت ۱۳ هزار و ۵۰۰ تن کیوی از باغ‌های آستارا
رئیس جهاد کشاورزی شهرستان آستارا در گفت‌وگو با خبرنگار ایرنا، کیوی را مهم‌ترین محصول صادراتی منطقه عنوان و بیان کرد: کیوی محصولی صادرات‌محور است که ۴۵۰ هکتار از باغ‌های شهرستان را به خود اختصاص داده و ۹۵۰ بهره‌بردار در تولید آن فعالیت دارند؛ محصول تولیدشده در این منطقه از کیفیت مطلوبی برخوردار است و به خارج از کشور صادر می‌شود.
فرامرز بنی‌خدمت گفت: تولید کیوی آستارا با توجه به متوسط عملکرد حدود ۳۰ تن در هر هکتار در مجموع حدود ۱۳ هزار و ۵۰۰ تن برآورد می‌شود.
وی ادامه داد: نهال‌های کیوی معمولا از سال سوم وارد مرحله بهره‌وری اقتصادی می‌شوند و بیشتر ارقام کشت‌شده در باغ‌های آستارا از رقم «هایوارد» است.
بنی خدمت درباره زمان برداشت محصول نیز گفت: برداشت کیوی زمانی انجام می‌شود که میزان قند میوه یا «بریکس» به حد مناسب، حدود پنج تا ۶، برسد که در شرایط معمول از نیمه دوم مهرماه خواهد بود.

برداشت کیوی

ظرفیت ۲۴ هزار و ۸۰۰ تنی سردخانه‌های آستارا
رئیس جهاد کشاورزی آستارا با اشاره به زیرساخت‌های نگهداری محصولات کشاورزی گفت: ۱۱ سردخانه در شهرستان فعال است که ظرفیت مجموع آنها به ۲۴ هزار و ۸۰۰ تن می‌رسد و بخشی از این ظرفیت برای نگهداری کیوی مورد استفاده قرار می‌گیرد.
بنی خدمت توسعه کشت کیوی را موجب اشتغالزایی، افزایش درآمد باغداران و بهره‌وری بیشتر از اراضی کشاورزی دانست.

سردخانه دو مداره صنعتی برای ذخیره سازی کیوی

صادرات کیوی به بازارهای خارجی
رئیس جهاد کشاورزی آستارا با اشاره به اهمیت بازارهای خارجی برای کیوی تولیدی آستارا اظهار کرد: صادرات این محصول ارزآور آغاز شده و ادامه دارد و قیمت تمام‌شده کیوی صادراتی در مجموع برای کشاورز مناسب است.
بنی خدمت افزود: کیوی تولیدی گیلان و کشور به حدود ۳۰ کشور دنیا، به‌ویژه کشورهای منطقه اوراسیا، صادر می‌شود.
رئیس جهاد کشاورزی آستارا همچنین درباره فرآیند کنترل محصولات صادراتی گفت: واحد قرنطینه نباتی یا حفظ نباتات در محوطه گمرک آستارا فعال است و برای جلوگیری از ورود و خروج آلودگی‌های احتمالی و کنترل محصولات کشاورزی صادراتی و وارداتی فعالیت می‌کند.

سکوی بار گیری کیوی در سردخانه

به گزارش ایرنا، آستارا به دلیل موقعیت مرزی و دسترسی به بازار کشورهای منطقه، یکی از مسیرهای مهم صادرات کیوی گیلان است؛ محصول تولیدی پس از برداشت وارد چرخه جمع‌آوری، سردخانه، سورت، بسته‌بندی و حمل‌ونقل می‌شود و بخشی از آن از طریق مرزهای استان گیلان به بازارهای خارجی می‌رسد.

در مقابل، گزارش‌های میدانی باغداران از افزایش نگرانی نسبت به سرقت محصول در زمان برداشت حکایت دارد؛ سرقت‌هایی که بنا بر روایت آنان، گاهی با ورود شبانه افراد به باغ، جمع‌آوری ۱۰۰ تا ۳۰۰ کیلوگرم محصول و انتقال آن با خودرو انجام می‌شود.
با توجه به نبود آمار رسمی منتشرشده درباره تعداد و میزان سرقت کیوی در گیلان، نمیتوان آمار دقیقی از میزان کیوی دزدی در گیلان ارایه کرد اما آنچه مسلم است باغداران گیلان تا کمتر از یک ماه دیگر که برداشت کیوی به پایان می‌رسد شب‌ها خواب ندارند.