10:30 - 1405/07/03
کد خبر: 86270991

بررسی الگوی سوم زن در کتاب «از خانه تا سنگر»

۲۱ مهر ۱۴۰۳، ۱۵:۵۲
کد خبر: 85625529
بررسی الگوی سوم زن در کتاب «از خانه تا سنگر»

تهران- ایرنا- نویسنده کتاب «از خانه تا سنگر؛ نقش زنان در متن دفاع مقدس» به دنبال ارائه الگوی سوم زن و نقش این سرمشق در تقابل با الگوهای شرقی و غربی است.

به گزارش خبرنگار فرهنگی ایرنا، نویسنده کتاب «از خانه تا سنگر؛ نقش زنان در متن دفاع مقدس» تلاش دارد تا با بررسی کنشگری‌های اجتماعی زنان، فرآیند ساخت و توجه به الگوی سوم زن در تاریخ معاصر ایران را نشان دهد و به ترسیم این موضوع بپردازد که مبانی انقلاب اسلامی در تعریف نوین و کارآمد از ساحت زن و تکامل ایده الگوی سوم زن در تقابل با الگوهای شرقی و غربی نقشی مهم داشته است.
حضرت آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای، رهبر شهید انقلاب در ۱۶ اسفند ۹۱ در پیامی به کنگره‌ هفت هزار زن شهید کشور فرمود: شیرزنان انقلاب و دفاع مقدس نشان دادند که الگوی سوم، «زن نه شرقی، نه غربی» است. زن مسلمان ایرانی تاریخ جدیدی را پیش چشم زنان جهان گشود و ثابت کرد که می‌توان زن بود، عفیف بود، محجبه و شریف بود و در عین حال، در متن و مرکز بود. می‌توان سنگر خانواده را پاکیزه نگاه‌داشت و در عرصه‌ سیاسی و اجتماعی نیز سنگرسازی‌های جدید کرد و فتوحات بزرگ به ارمغان آورد.
نویسنده همچنین بر پایه آثار مربوط به کنشگری زنان در دوران دفاع مقدس، ارتباط میان مفهوم الگوی سوم زن و نقش‌آفرینی زنان در دوران جنگ تحمیلی را مورد بحث و بررسی قرار داده تا نشان دهد که کنشگری زنان در دوران دفاع مقدس نمونه‌ای عینی از الگوی سوم زن بوده و در محورهای مختلف با نقش‌آفرینی‌های زنان در دوره‌های تاریخی معاصر در ایران دارای تمایز است.
در پیشگفتار این پژوهش آمده است: این کتاب به‌عنوان بخشی از برنامه سالانه کارگروه مطالعات زنان و خانواده در پژوهشکده مطالعات اسلامی در علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد، به قلم علی باغدار دلگشا در چهارفصل تدوین شده که نویسنده در فصل اول با عنوان «کنشگری زنان در تحولات اجتماعی تاریخ معاصر ایران» به موضوع‌هایی همچون نقش‌آفرینی زنان در جنبش مشروطه، ایده مقاومت مادرانه، شکل‌گیری جبهه خانگی برای پشتیبانی از استقلال ملی در قیام تنگستان و جنگ جهانی اول، کنشگری زنان در نهضت جنگل، مقابله با کشف حجاب و مقاومت زنان برای حفظ هویت اسلامی در دوره پهلوی اول و تشریح نمونه‌هایی از انقلابی‌گری زنان پرداخته‌ و دوره‌های هشت‌گانه کنشگری زنان در تاریخ معاصر ایران را مورد بررسی قرار داده است.
در فصل دوم با عنوان زنان و انقلاب اسلامی مطالبی همچون تأثیرگذاری و تأثیرپذیری مورد بررسی قرار گرفته و هویت زن مسلمان با تاکید بر آثار استاد شهید مرتضی مطهری و علی شریعتی بازخوانی شده و سپس نقش زنان در پیروزی انقلاب اسلامی بررسی شده است.
فصل سوم به «نقش زنان در دفاع مقدس و مقایسه و تطبیق آن با مفهوم الگوی سوم زن» اختصاص دارد و نویسنده به بررسی تاریخی طرح بحث ایده الگوی سوم زن در تاریخ معاصر ایران به همراه ویژگی‌های تعریف‌شده برای آن در هر دوره زمانی پرداخته و با ترسیم دوران چهارگانه ایده‌پردازی الگوی سوم زن، کلان‌روایت‌های موضوعی هر دوره را به تفکیک مطرح کرده است. فصل چهارم نیز به «بررسی مقایسه‌ای کنشگری زنان در دفاع مقدس و الگوی سوم زن» اختصاص یافته است.
قسمتی از کتاب
زن ایرانی در تحولات اجتماعی ایران معاصر، کنشگری‌هایی اثرگذار داشته است. تلاش برای تقویت استقلال ملی و ایفای نقش از خانه تا میدان جنگ، تنها نمونه‌ای از این کنشگری می‌باشد. مفهوم «زن انقلابی» و «زن مسلمان مجاهد» که در انقلاب مشروطه (۱۲۸۵) و انقلاب اسلامی (۱۳۵۷) ظهور یافته‌اند، نقشی مهم در شکل‌گیری حضور زنان در اجتماع داشتند. انقلاب اسلامی نیز زمینه‌ساز ترویج این مفاهیم در فرهنگ عمومی جامعه شد.
زنان در دوران دفاع مقدس با تبدیل خانه به پایگاهی برای پاسداری از شهرها و پشتیبانی از مبارزان در میدان جنگ، نقش‌های نوین و پایداری برای خود تعریف کردند و در مفاهیمی چون: مبارزه، مقاومت و شهادت سهیم گردیدند. پژوهش حاضر که با تکیه‌بر خاطرات زنان از دوران دفاع مقدس نگارش شده است، عملکرد زنان در این دوران را به‌مثابه عینیت الگوی سوم زن نشان می‌دهد.
کتاب «از خانه تا سنگر؛ نقش زنان در متن دفاع مقدس» توسط مرکز اسناد، تحقیقات و نشر معارف دفاع مقدس و مجاهدت‌های سپاه در ۳۰۳ صفحه در قطع رقعی و در ۵۰۰ نسخه منتشر شده است.