به گزارش خبرنگار فرهنگی ایرنا، کتاب «زبان فارسی در اتریش» به کوشش طلیعه احمدی در وین به چاپ رسید. این اثر که به صورت دوزبانه فارسی و آلمانی تهیه شده، به بررسی جامع وضعیت زبان فارسی در جمهوری اتریش از منظر تاریخی، آموزشی، فرهنگی، اجتماعی، حقوقی و فناوری میپردازد. این کتاب توسط انتشارات UniDialogue در وین و با حمایت رایزنی فرهنگی ایران در اتریش ( خانه حکمت ایرانیان در وین ) در سال ۲۰۲۶ منتشر شده و تلاش دارد تصویری مستند از جایگاه زبان فارسی در جامعه اتریش، دانشگاهها و مراکز علمی و فرهنگی این کشور ارائه دهد.
«زبان فارسی در اتریش» از جمله مطالعاتی است که وضعیت زبان فارسی را از منظر آموزش زبان بررسی کرده و این زبان را در پیوند با تاریخ ایرانشناسی در اتریش، تحولات جمعیتی و فرهنگی جامعه فارسیزبان، آموزش زبان مادری، تحولات فناوری و آینده مطالعات ایرانی بررسی میکند.
در بخشهای ابتدایی کتاب، پیشینه زبان فارسی و تاریخ شکلگیری و تحول مطالعات ایرانشناسی در اتریش بررسی شده و جایگاه زبان فارسی در دانشگاهها، مراکز پژوهشی و نهادهای فرهنگی اتریش مورد توجه قرار گرفته است. همچنین چارچوب حقوقی آموزش زبان مادری در اتریش و فرصتها و چالشهای پیش روی آموزش فارسی بررسی شده است.
یکی از بخشهای کاربردی کتاب، بررسی وضعیت جامعه فارسیزبان در اتریش و بهویژه چالشهای هویتی نسل دوم مهاجران است. نویسنده در این بخش تلاش کرده است رابطه میان حفظ زبان مادری، هویت فرهنگی و ادغام اجتماعی را مورد توجه قرار دهد.
فصل پنجم کتاب به معرفی مراکز و دورههای آموزش زبان فارسی در وین اختصاص دارد و اطلاعاتی درباره دانشگاهها، مدارس، مؤسسات آموزشی و برنامههای آموزشی دولتی و خصوصی ارائه میکند. این بخش میتواند برای خانوادههای فارسیزبان، زبانآموزان، پژوهشگران و علاقهمندان به یادگیری فارسی مورد استفاده قرار گیرد.
در فصل ششم، کتابهای درسی و منابع آموزشی زبان فارسی که در ایران و کشورهای آلمانیزبان منتشر شدهاند بررسی و نقاط قوت و ضعف آنها از منظر آموزش زبان دوم ارزیابی شده است. فصل هفتم نیز به فرهنگهای فارسی–آلمانی و آلمانی–فارسی اختصاص دارد و مهمترین منابع واژگانی موجود را معرفی میکند.
یکی از بخشهای نوآورانه کتاب، فصل هشتم با عنوان «نرمافزار و هوش مصنوعی» است. در این فصل، ظرفیت پلتفرمهای آموزش زبان، نرمافزارهای تعاملی و ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی برای آموزش فارسی بررسی شده و در کنار فرصتهای ایجادشده، چالشهای این حوزه نیز مورد توجه قرار گرفته است.
کتاب در این زمینه بر یک مسئله مهم نیز تأکید میکند: کمبود پیکرههای استاندارد و دادههای دیجیتال زبان فارسی. از نگاه نویسنده، توسعه زیرساختهای دیجیتال زبان فارسی و تولید منابع استاندارد زبانی، یکی از ضرورتهای آینده آموزش و پژوهش این زبان در محیطهای دانشگاهی و فناوریهای نوین است.
فصل نهم کتاب نیز به بررسی عملکرد و ظرفیتهای بنیاد سعدی به عنوان نهاد تخصصی ترویج و آموزش زبان فارسی در خارج از ایران اختصاص دارد. این فصل ضمن بررسی تجربه اتریش، پیشنهادهایی برای بهبود سیاستهای آموزش زبان فارسی در خارج از کشور و تقویت همکاریهای بینالمللی ارائه میکند.
یکی از ویژگیهای اصلی این اثر، رویکرد آیندهنگر آن است. کتاب علاوه بر توصیف وضعیت موجود، با استفاده از یافتههای پژوهشی، تجربه میدانی و تجربه عملی در حوزه فعالیتهای فرهنگی، برخی الگوهای موفق بینالمللی را نیز بررسی کرده و برای تقویت آموزش زبان فارسی در اروپا پیشنهادهایی در زمینه استانداردسازی برنامههای آموزشی، تربیت مدرس، تولید منابع چندرسانهای، توسعه فناوریهای آموزشی، استفاده از هوش مصنوعی و گسترش همکاری میان دانشگاهها و مراکز فرهنگی ارائه میدهد.
انتشار این اثر به صورت دوزبانه فارسی و آلمانی نیز با هدف دسترسی همزمان مخاطبان فارسیزبان و جامعه علمی و فرهنگی آلمانیزبان انجام شده است. از این منظر، کتاب میتواند برای ایرانشناسان، زبانشناسان، استادان و مدرسان زبان، دانشجویان، پژوهشگران، سیاستگذاران فرهنگی و مراکز آموزشی و فرهنگی اتریش و دیگر کشورهای اروپایی مورد استفاده قرار گیرد.
«زبان فارسی در اتریش» در مجموع تلاش میکند نشان دهد که آینده زبان فارسی در اروپا صرفاً به حفظ میراث ادبی و فرهنگی آن محدود نمیشود، بلکه به توانایی این زبان در حضور مؤثر در نظامهای آموزشی، دانشگاهی، فرهنگی و فناوریهای نوین نیز وابسته است.