به گزارش خبرنگار اقتصادی ایرنا، محسن طرزطلب روز دوشنبه در حاشیه مراسم افتتاحیه آزمایشگاه اینورتر پژوهشگاه نیرو در جمع خبرنگاران، با اشاره به حجم بالای واردات این تجهیزات طی ۲ سال اخیر، به ضرورت اطمینان از سلامت فنی و امنیت سایبری آن‌ها تاکید کرد.
وی افزود: با توجه به اهمیت اینورترها در پایداری نیروگاه‌های تجدیدپذیر، این آزمایشگاه اکنون می‌تواند این مبدل‌ها را تا توان ۱۲۵ کیلووات تست و گواهی سلامت صادر کند؛ برنامه‌ریزی‌ها برای ارتقای ظرفیت و تست دستگاه‌های توان‌بالا بین ۳۵۰ تا ۷۰۰ کیلووات نیز در دستور کار قرار دارد.
وی یادآورشد: با توجه به روند رو به رشد بومی‌سازی تجهیزات در کشور، تایید اصالت و سلامت عملکرد تجهیزات ساخته شده توسط تولیدکنندگان داخلی، یک ضرورت اجتناب‌ناپذیر است تا کیفیت و استانداردهای امنیتی شبکه برق تضمین شود.
معاون وزیر نیرو با اشاره به عبور ظرفیت نیروگاه‌های تجدیدپذیر کشور از مرز ۶ هزار و ۲۰۰ مگاوات، از برنامه این سازمان برای رسیدن به عدد ۱۲ هزار مگاوات تا پیک سال آینده خبر داد و گفت: با وجود چالش‌های موجود در تامین و نقل‌وانتقال تجهیزات، عزم دولت و وزارت نیرو برای تحقق این هدف جزم است.
وی در خصوص تامین مالی این پروژه‌ها از محل صندوق توسعه ملی اظهار داشت: میزان مسدودی‌های صادره از سوی صندوق حدود ۱.۵ میلیارد دلار بود که تا به امروز حدود ۱.۱ میلیارد دلار آن محقق شده و بقیه نیز در مراحل دریافت است.
طرزطلب به حمایت از تولیدات داخل اشاره و خاطر نشان کرد: ساتبا در راستای بومی‌سازی، فراخوانی برای خرید تضمینی ۲ هزار مگاوات تجهیزات (پنل خورشیدی) از تولیدکنندگان داخلی منتشر کرده است. علاوه بر این، در حوزه نیروگاه‌های بادی نیز پژوهشگاه نیرو طراحی توربین ملی را بر عهده داشته که انتظار می‌رود در اواسط آبان‌ماه امسال به بهره‌برداری برسد.
وی با اشاره به افتتاح ۱۰ مگاوات نیروگاه بادی تا پایان مهرماه با سرمایه‌گذاری بخش خصوصی و شرکت مپنا، ابراز امیدواری کرد که ظرفیت تولید برق بادی تا پیک سال آینده به حدود ۷۵ تا ۱۰۰ مگاوات افزایش یابد.
برنامه توسعه نیروگاه‌های خانگی در انتظار تایید وزیر
رئیس ساتبا در خصوص طرح توسعه نیروگاه‌های خورشیدی خانگی نیز توضیح داد: برنامه‌ای جامع در این زمینه تدوین شده که پس از تایید نهایی وزیر نیرو، به اطلاع عموم خواهد رسید.
طرزطلب ادامه داد: توسعه نیروگاه‌های خانگی باید با بررسی‌های دقیق مکان‌یابی شود، چرا که به دلیل محدودیت‌هایی مانند سایه‌اندازی ساختمان‌ها و نرخ بازدهی، توصیه نمی‌شود این طرح به‌صورت یکسان در همه مناطق اجرا شود.
وی با اشاره به موفقیت برخی مناطق در مدیریت تراز مصرف و شکل‌گیری مناطق سبز انرژی اعلام کرد: خوشبختانه در برخی شهرستان‌ها از جمله در استان‌های مرکزی و سمنان، ظرفیت تولید برق خورشیدی از میزان مصرف پیشی گرفته است و امیدواریم با تداوم برنامه‌های توسعه‌ای، این الگو به سایر مناطق هم اجرا شود.
تکمیل زنجیره آزمایشگاهی انرژی‌های تجدیدپذیر
مجید عمیدپور رئیس پژوهشگاه نیرو نیز در این مراسم در جمع خبرنگاران با اشاره به شتاب‌گیری توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر در ۲ سال گذشته، از راه‌اندازی آزمایشگاه مرجع تست اینورتر با ظرفیت ۳۰۰ کیلووات برای تکمیل زنجیره آزمایشگاهی این نیروگاه‌ها خبر داد و گفت: با هدف تضمین کیفیت، ایمنی و بازدهی تجهیزات، این آزمایشگاه اکنون آماده ارائه خدمات تخصصی به سرمایه‌گذاران و سازندگان تجهیزات نیروگاهی است.
وی با بیان اینکه سرعت توسعه نیروگاه‌های تجدیدپذیر در کشور نیازمند زیرساخت‌های آزمایشگاهی متناسب است، اظهار داشت: تا پیش از این، نیاز به چنین ظرفیت‌های گسترده آزمایشگاهی کمتر احساس می‌شد؛ اما اکنون با توجه به حجم سرمایه‌گذاری‌ها و نیاز شبکه برق به تجهیزات باکیفیت، پژوهشگاه نیرو با فوریت نسبت به تکمیل و بهره‌برداری از این آزمایشگاه اقدام کرد.
عمیدپور با تاکید بر جایگاه کلیدی اینورترها در نیروگاه‌های تجدیدپذیر، افزود: اینورتر یکی از حساس‌ترین و آسیب‌پذیرترین اجزای نیروگاه‌های خورشیدی است که عملکرد آن به طور مستقیم بر کارایی و تولید انرژی نیروگاه تاثیر می‌گذارد. از این رو، ارزیابی دقیق سلامت، ایمنی و بازدهی اینورترها پیش از نصب در شبکه، ضرورتی اجتناب‌ناپذیر برای اطمینان از تحقق ظرفیت اسمی نیروگاه‌هاست.
رئیس پژوهشگاه نیرو در خصوص ظرفیت فنی این آزمایشگاه اعلام کرد: در حال حاضر این مرکز قابلیت تست اینورترها تا توان ۳۰۰ کیلووات را دارد و برنامه‌ریزی‌های لازم برای ارتقای ظرفیت آن به ۳۵۰ کیلووات طی ماه‌های آینده نهایی شده است.
عمیدپور با اشاره به راهبرد وزارت نیرو برای ایجاد شبکه آزمایشگاهی یکپارچه در کشور، خاطرنشان کرد: هدف ما این است که ظرفیت‌های موجود در بخش خصوصی، صنایع و پژوهشگاه‌ها را در راستای سیاست‌های کلان دولت تجمیع کنیم تا از تامین کالاهای باکیفیت و استاندارد در صنعت برق اطمینان حاصل شود.
وی با اشاره به سهولت دسترسی برای فعالان اقتصادی اذعان داشت: تمامی سرمایه‌گذاران و تولیدکنندگان می‌توانند از طریق پیشخوان خدمات آزمایشگاهی، اینورترهای خود را جهت انجام آزمون‌های استاندارد به پژوهشگاه نیرو ارسال کرده و نتایج را در کوتاه‌ترین زمان دریافت کنند.
رئیس پژوهشگاه نیرو با تاکید بر اینکه این مرکز، بخشی از یک زنجیره کامل آزمایشگاهی است، گفت: امیدوارم در ادامه مسیر توسعه زیرساخت‌های تست، آزمایشگاه‌های تخصصی پنل‌های خورشیدی و ذخیره‌سازهای انرژی نیز به‌زودی به بهره‌برداری برسند تا بخش تجدیدپذیر کشور از نظر نظارت فنی و کنترل کیفیت به خودکفایی کامل دست یابد.
تولید توربین ملی بادی؛ راهکار عبور از وابستگی و تکمیل زنجیره ارزش انرژی‌های تجدیدپذیر
عباس بحری مدیر پروژه ملی توربین بادی نیز در حاشیه این مراسم در جمع خبرنگاران با بیان اینکه ظرفیت نیروگاه‌های بادی کشور با وجود پتانسیل‌های عظیم، هنوز به ۳۸۰ مگاوات نرسیده است، گفت: برای جبران عقب‌ماندگی در این حوزه و دستیابی به استقلال تکنولوژیک، طراحی و ساخت توربین ملی با هدف کاهش نیاز به واردات و بومی‌سازی ۷۰ درصدی قطعات در دستور کار پژوهشگاه نیرو قرار دارد.
وی با اشاره به تغییر رویکرد کشور از واردات توربین به سمت تولید داخل، اظهار داشت: تا پیش از این، نیروگاه‌های بادی کشور متکی به واردات توربین از شرکت‌های دانمارکی و آلمانی بودند؛ اما اکنون با ایجاد دانش فنی و زیرساخت‌های لازم، مسیر بومی‌سازی هموار شده است.
عضو هیات علمی پژوهشگاه نیرو با تاکید بر اینکه توربین‌های بادی در زمره فناوری‌های پیشرفته (High-Tech) قرار دارند، افزود: در حال حاضر حدود ۷۰ درصد قطعات مورد نیاز این توربین‌ها در داخل کشور قابلیت ساخت دارند و تلاش می‌شود این سهم در مقیاس تجاری افزایش یابد.
وی اضافه کرد: اگرچه در این دوره گذار و در شرایط کنونی همچنان برخی قطعات برای صرفه اقتصادی خریداری می‌شوند، اما هدف نهایی، بی‌نیازی از واردات و حفظ زنجیره ارزش در داخل کشور است.
بحری با اشاره به رقابت جهانی در بازار انرژی بادی، خاطرنشان کرد: هدف‌گذاری ما این است که با توسعه ساخت داخلی، قیمت تمام‌شده توربین‌های ایرانی را نسبت به سازندگان اروپایی کاهش دهیم تا ضمن صرفه‌جویی ارزی، قدرت رقابت در بازار فراهم شود.
مدیر پروژه ملی توربین بادی در پاسخ به چرایی کندی روند افزایش ظرفیت نیروگاه‌های بادی در مقایسه با نیروگاه‌های خورشیدی، بر تفاوت‌های ماهوی و زیرساختی این دو فناوری تاکید کرد و توضیح داد: نیروگاه‌های بادی خلاف نیروگاه‌های خورشیدی، پیچیدگی‌های فنی و لجستیکی بسیار بالاتری دارند.
وی ادامه داد: از مرحله پتانسیل‌سنجی باد تا فرایندهای دشوار حمل‌ونقل قطعات غول‌پیکر توربین و عملیات نصب، همگی مستلزم دانش فنی پیشرفته است؛ در حالی که نیروگاه‌های خورشیدی در سطح زمین و با ریسک فنی به مراتب پایین‌تر احداث می‌شوند.
بحری افزود: همچنین مقیاس تجاری مورد نیاز برای توجیه‌پذیری اقتصادی نیروگاه‌های بادی، نیازمند ظرفیت‌های حداقل ۴۰ تا ۵۰ مگاواتی است؛ محدودیتی که در نیروگاه‌های خورشیدی وجود ندارد و همین امر باعث جذب سرمایه‌گذاران بیشتری به سمت حوزه خورشیدی شده است.
این عضو هیات علمی پژوهشگاه نیرو با اشاره به مطالعات جامع پتانسیل‌سنجی باد در کشور، اعلام کرد: کشور حداقل به لحاظ ظرفیت تئوریک، قابلیت نصب ده‌ها هزار مگاوات توربین بادی را دارد.
وی با تاکید بر ضرورت توازن در سبد انرژی، یادآور شد: با توجه به مکمل بودن رژیم تولید برق خورشیدی و بادی، توسعه متوازن این ۲ نوع نیروگاه برای پایداری شبکه برق کشور یک ضرورت راهبردی است و دولت باید با طراحی مدل‌های جدید سرمایه‌گذاری، انگیزه لازم را برای ورود بخش خصوصی به حوزه بادی فراهم کند.
بحری با تاکید بر اینکه اکنون تمام محدودیت‌های احداث نیروگاه بادی در مناطق مستعد شناسایی شده است، همگام‌سازی افزایش ظرفیت تولید داخل با توسعه زیرساخت‌های نصب را جهشی جدی در بهره‌برداری از انرژی‌های پاک برشمرد.