به گزارش روز دوشنبه خبرنگار ایرنا، امروز هجدهم آبان (۹ نوامبر) زادروز «علامه اقبال لاهوری» سفیر دائمی و جاودانه فکر و فرهنگ ایران اسلامی نزد ملت پاکستان است.
علامه محمد اقبال یا اقبال لاهوری (۱۸ آبان ۱۲۵۶ سیالکوت تا ۱ اردیبهشت ۱۳۱۷ لاهور) شاعر، فیلسوف، سیاستمدار و متفکر مسلمان پاکستانی بود که اشعار بسیاری نیز به زبان‌های فارسی و اردو سروده است.
بی‌شک علامه اقبال نقش موثری را در تحکیم پیوستگی‌های تاریخی جمهوری اسلامی ایران و پاکستان از خود برجای گذاشت و با سروده‌های خود، روح تازه‌ای را به این درخت کهن سال دوستی عرضه کرد.
زبان فارسی بیش از ۸۰۰ سال زبان مکاتبات رسمی و دیوانی در شبه قاره بود که در آن دوران در کنار تالیف کتاب به زبان‌های مختلف، تالیف کتب متعدد و متنوع به زبان فارسی بر ارزش‌های میراث مکتوب و ارتقاء علم در شبه قاره اضافه کرد.
اقبال از نگاه رهبر شهید انقلاب
رهبر شهید انقلاب اسلامی حضرت آیت الله امام شهید سید علی خامنه‌ای رضوان الله علیه که خود یکی از اقبال شناسان برجسته هستند، راجع به اقبال می فرمودند: «علامه اقبال از شخصیت‌های برجسته تاریخ اسلام است.» حقیقتا و انصافا نیز چنین است که ایشان فرموده‌اند، چرا که اقبال مردی جامع در علوم مختلف بود که در زمان خود و پس از خود تاثیر سازنده و به سزایی در جامعه بر جای گذاشت، به گونه‌ای که او را یکی از مصلحان سده های اخیر می دانند.
پیشگویی درباره جایگاه ایران و جنبش استقلال طلبی ایرانی ها
اقبال با اینکه ۴ دهه قبل از پیروزی انقلاب اسلامی در ایران از دنیا رفت اما وی از جنبش جوانان در ایران برای عدالت خواهی و استقلال در اشعار فارسی خود گفت و خطاب به امت اسلامی این ابیات را به ارث گذاشت که "اگر «تهران» ژنو دنیا و ملل شرق شود، تقدیر کره ارض (سرنوشت زمین) عوض می شود.
شایان ذکر است سال وفات علامه اول اردیبهشت ۱۳۱۷ بوده و این شعر او عشق، عرفان و نگرش وی به کشور عزیزمان ایران را در آن روزگار مطرح می سازد که بسیار حائز اهمیت است.
اقبال لاهوری عشق ارداتی خاص به ایران عزیز دارد و روی سخنش با آنان است:
چون چراغ لاله سوزم در خیابان شما
ای جوانان عجم ! جان من و جان شما
ادای احترام به اقبال؛ ایستگاه اول نخستین سفر رسمی دکتر پزشکیان به پاکستان
دکتر مسعود پزشکیان رئیس جمهوری اسلامی ایران اواسط تابستان سال گذشته (۱۱ مرداد) که نخستین سفر رسمی خود به پاکستان را انجام داد، ایستگاه اول سفرش به لاهور مرکز فرهنگی همسایه شرقی بود جایی که وی با حضور در آرامگاه اقبال لاهوری، به این میراث مشترک دو کشور دوست و همسایه ایران ادای احترام کرد.
رئیس دولت چهاردهم ضمن امضای دفتر یادبود این شاعر برجسته جهان اسلام، بخش‌هایی از شعر معروف او را نوشت. این اشعار به شرح زیر هستند؛
«مانند صبا خیز و وزیدن دگر آموز
دامان گل و لاله کشیدن دگر آموز
اندر دلک غنچه خزیدن دگر آموز
موئینه به بر کردی و بی ذوق تپیدی
آنگونه تپیدی که بجائی نرسیدی
در انجمن شوق تپیدن دگر آموز
دم چیست پیام است شنیدی نشنیدی
در خاک تو یک جلوهٔ عام است ندیدی
دیدن دگر آموز شنیدن دگر آموز»
اقبال؛ سفیر دائمی و جاودانه فکر و فرهنگ ایران اسلامی نزد ملت پاکستان
رضا امیری مقدم سفیر جمهوری اسلامی ایران در پاکستان نیز امروز طی پیامی به مناسبت زادروز اقبال لاهوری، گفت: به نمایندگی از دولت و ملت جمهوری اسلامی ایران، در این مناسبت فرخنده، مراتب احترام عمیق خود را تقدیم دکتر علامه محمد اقبال می‌کنم.
وی افزود: اقبال، شاعر و فیلسوف بزرگ مسلمان و یکی از چهره‌های اندیشمندی که دیدگاه‌هایش الهام‌بخش ملتی بزرگ و سراسر جهان بوده است. اقبال که به عنوان «شاعر ملی» پاکستان شناخته می‌شود، در ادبیات فارسی نیز جایگاهی والا دارد؛ اشعار فارسیِ شکوهمند او گواهی است بر تسلط عمیق وی بر این زبان و میراث ادبی غنی آن.
سفیر کشورمان گفت: ایران، اقبال را نه تنها به عنوان شاعر و فیلسوفِ صاحب‌بینشِ پاکستان، بلکه به مثابه میراثی فرهنگی و معنوی و گنجینه‌ای مشترک برای سراسر جهان اسلام، گرامی می‌دارد.
وی تاکید کرد: ما میراث ماندگار او را به عنوان نمادی از خرد، برادری و پیوندهای ناگسستنیِ دوستی و اخوت میان دو ملتِ برادر، پاس می‌داریم.
براساس این گزارش، امروز نهم نوامبر زادروز علامه اقبال و تعطیل رسمی در پاکستان است و مقام‌های این کشور، رهبران احزاب، شخصیت‌های مذهبی و جامعه علمی و ادبی این کشور به مناسبت بزرگداشت این روز طی بیانیه‌های خود بر لزوم پیروی از افکار این شاعر مشرق زمین برای وحدت و انسجام تاکید می‌کنند.
آصف علی زرداری رئیس جمهوری و شهباز شریف نخست وزیر پاکستان امروز در پیام‌های خود به مناسبت یکصد و چهل و نهمین زادروز اقبال لاهوری گفتند: بکارگیری اندیشه‌های علامه اقبال در یافتن راه حلی در خصوص مسائلی که کشور و ملت با آن روبرو هستند ضروری است چرا که نتیجه آن تبدیل به یک کشور مرفه اسلامی است.
اشعار اقبال همراه با ایمان خالص به خالق هستی است که به آدمی، ضمن روشنگری و دعوت به حرکت و جوشش و کوشش، آرامش و اطمینان قلب می‌دهد. محتوا و سبک شعر وی علاوه بر تاثیرات تربیتی، حِکمی و سایر فواید، زمینه ساز دوستی و همدلی بیش از پیش دو ملت بزرگ ایران و پاکستان شده است و به همین دلیل ایرانیان همواره اقبال را تمجید و تحسین می‌کنند.
امروزه یکی از موضوعات و مسائل مشترکی که دو ملت ایران و پاکستان به صورت مشترک بدان علاقمندند، وجود شخصیت ممتاز و برجسته‌ی علامه اقبال است لذا اقبال به عنوان سمبل دوستی بین دو کشور ایران و پاکستان محسوب می‌شود.
برگزاری برنامه‌های مختلف و متعدد به مناسبت بزرگداشت علامه اقبال در ایران و پاکستان گواه این مدعاست که به همان‌اندازه که اقبال متعلق به پاکستان است، به ایران و به همه فارسی زبانان نیز تعلق دارد.
علامه اقبال، این شاعر نامدار که هجدهم آبانماه سال ۱۲۵۶ شمسی (۱۸۷۷ میلادی) در شهر سیالکوت پاکستان دیده به جهان گشود، در کشورهای پارسی زبان به اقبال لاهوری معروف است. وی اردیبهشت ۱۳۱۷ (۲۱ آوریل ۱۹۳۸ میلادی) در ۶۱ سالگی دیده از جهان فرو بست.
از محمد اقبال لاهوری معروف به علامه اقبال، شاعر، فیلسوف، سیاستمدار و متفکر مسلمان پاکستانی و محمدعلی جناح (قائد اعظم) به عنوان پدران موسس پاکستان یاد می شود.
اقبال لاهوری به فرهنگ و ادب پارسی علاقه وافری داشت و بسیاری او را «ایرانی‌ترین غیرایرانی» می‌نامیدند. از آثار علامه اقبال لاهوری که به فارسی نگاشته شده می‌توان به «منظومه‌ی اسرار خودی»، «رموز بی‌خودی»، «پیام مشرق» و «زبور عجم» اشاره کرد.