به گزارش خبرنگار اقتصادی ایرنا، عظیم اعتمادی روز سه‌شنبه در نشست خبری اظهار داشت: در زمستان پیش‌رو که شاید در سال‌های گذشته به این شکل تجربه نشده باشد، نیروگاهها ناچارند به دلیل کمبود گاز از سوخت مایع نظیر گازوئیل و مازوت استفاده کنند و تمهیدات لازم و توجیه‌های کارشناسی برای رفع مشکلات و موانع زیست‌محیطی فعالیت نیروگاهها اندیشیده شده است تا در روند تولید برق خللی ایجاد نشود.
اعتمادی افزود: با دستور رئیس جمهور کارگروه‌های تخصصی در این زمینه تشکیل شده تا علاوه بر رصد روند تامین انرژی، مباحث زیست محیطی و آلایندگی نیروگاههای حرارتی در فصول سرد سال پیگیری شود.
مدیرعامل شرکت برق حرارتی ناترازی برق در فصل تابستان را ناشی از سیستم‌های سرمایشی و در فصل زمستان را ناشی از سیستم‌های گرمایشی دانست و گفت: در زمستان، به دلیل افزایش مصرف گاز در بخش خانگی و عمومی، بخش عمده‌ای از گاز ورودی به نیروگاهها با محدودیت مواجه می‌شود و نیروگاهها ناچارند برای جبران کسری تولید، به سمت مصرف سوخت مایع برود.
وی با بیان اینکه استفاده از سوخت مایع هزینه‌های نگهداری و تعمیرات نیروگاهها را افزایش می دهد، افزود: تغییر سوخت و افزایش استهلاک، هزینه‌های تعمیر و نگهداری نیروگاهها را حدود ۳۰ درصد افزایش می دهد.
ذخیره‌سازی سوخت نیروگاهها در بالاترین سطح انجام شده است
مدیرعامل شرکت تولید نیروی برق حرارتی از آمادگی کامل مخازن سوخت نیروگاهی برای ماههای سرد سال خبر داد و گفت: با راه اندازی بخش های بخار شاهد ورود بیش از ۱۴۰۰ مگاوات ظرفیت جدید نیروگاهی هستیم ضمن آنکه سامانه‌های پایش هوشمند برای نظارت دقیق بر مصرف سوخت مایع راه اندازی شده است.
اعتمادی با اشاره به تشکیل کارگروه ویژه در وزارت کشور برای تامین سوخت زمستانه نیروگاهها افزود: اقدامات بسیار گسترده‌ای در بخش نیروگاهی بر اساس مصوبات این کارگروه انجام شده که می توان به افزایش ظرفیت مخازن سوخت مایع و آمادگی برای شرایط اضطراری اشاره کرد.
وی با تاکید بر اینکه ذخیره‌سازی سوخت مایع نیروگاهها به درصد بسیار مناسبی رسیده است، ادامه داد: پایداری شبکه در زمستان یک معادله چندوجهی است که بخش عمده آن به رفتار مصرف‌کنندگان بازمی‌گردد به طوری که اگر بخش‌های تجاری، اداری، اصناف و مشترکان خانگی با مدیریت مصرف هوشمندانه و مسئولانه حتی به میزان ۱۰ درصد صرفه‌جویی کنند، می‌توان زمستان پیش‌رو را بدون کوچک‌ترین چالش و دغدغه‌ای پشت سر گذاشت.
اعتمادی با یادآوری اینکه سهم بزرگی از گاز کشور در فصل سرد در بخش خانگی و تجاری مصرف می‌شود و صرفه جویی در این بخش، فشار به نیروگاهها برای استفاده از سوخت مایع را کم می کند، اظهار داشت: تاب آوری نیروگاهها به همکاری همه مشترکان، بویژه مشترکان خرد و خانگی بستگی دارد.
وی با بیان آماری از روند تعمیرات نیروگاهی در ایام جنگ تحمیلی دشمن افزود: از اسفندماه سال گذشته تا فروردین و اردیبهشت امسال، بالغ بر ۳۵ هزار مگاوات عملیات تعمیرات اساسی در سراسر کشور با موفقیت اجرا شد.
مدیرعامل شرکت برق حرارتی درباره ارتقای بهره وری در نیروگاههای حرارتی نیز گفت: ارتقای بهره وری و جایگزینی نیروگاههای فرسوده با واحدهای پیشرفته در دستور کار است و در همین راستا، با تکمیل و ورود بخش بخار در نیروگاههای سیکل ترکیبی، بیش از هزار و ۴۰۰ مگاوات ظرفیت جدید بدون مصرف یک قطره سوخت اضافی به شبکه افزوده شد و بهره وری کلی در این بخش را به ۴۰ درصد و بالاتر افزایش داد.
وی با بیان اینکه فرایند بازنشستگی نیروگاههای قدیمی کلید خورده و برخی از قدیمی‌ترین واحدها مانند واحدهای فرسوده نیروگاه ری جمع‌آوری شده‌اند، ایران جزو دارندگان توربین‌های راندمان بالا و کلاس پیشرفته (کلاس F) است به طوری که نخستین توربین ملی توسط نخبگان و جوانان متخصص کشور در داخل ساخته و وارد سایت نیروگاه ری شد.
اعتمادی خاطر نشان کرد: برنامه‌ریزی شده تا در سال آینده بهره‌برداری رسمی از نخستین توربین ملی را شاهد باشیم و واحدهای جدیدتر نیز در قالب مشارکت بخش خصوصی و دولتی به مرحله اجرا درآیند.
وی درباره امکان قاچاق سوخت نیروگاهها نیز گفت: در ماههای اخیر سامانه‌های کنترل و نظارت هوشمند به طور کامل در مجموعه‌های نیروگاهی مستقر و فعال شده است به‌گونه‌ای که میزان سوخت ورودی از لحظه تخلیه در مخازن تا زمان تزریق به مشعل‌ها و ورود به توربین، با تجهیزات دقیق پایش می‌شود و هیچ نقطه‌ای از چشم سامانه‌ها پوشیده نیست.
مدیرعامل شرکت تولید نیروی برق حرارتی افزود: مواردی که گاهی درباره قاچاق فرآورده‌های نفتی مطرح می‌شود، مربوط به خارج از حصار نیروگاهها و در زنجیره انتقال و پیش از تحویل رسمی سوخت است که دستگاه‌های نظارتی بر آن متمرکز هستند، اما در داخل محوطه نیروگاهها، پایش سوخت با بالاترین استانداردهای کنترلی و دقت انجام می‌پذیرد.
اتکای ۶۰ درصدی نیروگاههای حرارتی به گاز
اعتمادی با بیان اینکه از ابتدای امسال بیش از ۶۰ درصد از سوخت مصرفی نیروگاهها را گاز تشکیل داده است، درباره وضعیت نیروگاههای زمین‌گرمی اظهار داشت: نخستین پروژه زمین‌گرمی کشور در سال ۱۴۰۵ در مشگین‌شهر کلید خورد که به دلیل تقارن با دوران جنگ و محدودیت‌های فناورانه با چالش‌هایی روبه‌رو شد؛ در حال حاضر از چاه‌های حفرشده در این منطقه با میانگین عمق سه کیلومتر برای تولید بخشی از برق مورد نیاز استفاده می‌شود.
وی افزود: برای توسعه و تکمیل فازهای بعدی این نیروگاه به‌منظور دستیابی به ظرفیت نهایی بین ۸۰ تا ۱۰۰ مگاوات، مذاکراتی با نهادها و بخش خصوصی در جریان است؛ ضمن آنکه ضریب آمادگی نیروگاههای زمین‌گرمی بین ۸۵ تا ۹۰ درصد بوده و مزیت قابل‌توجهی نسبت به سایر انرژی‌های تجدیدپذیر دارد.
مدیرعامل برق حرارتی در خصوص نیروگاههای زباله‌سوز نیز اضافه کرد: احداث این‌گونه نیروگاهها پیش از هر اقدامی به طور مستقیم به آنالیز دقیق و داده‌های یک‌ساله ترکیب پسماند از جمله تفکیک زباله تر و خشک و مواد بازیافتی وابسته است و نمی‌توان بدون داشتن این تحلیل جامع، تجهیزات را وارد کشور کرد. اجرای این پروژه‌ها در دنیا مرسوم بوده، اما در کشور ما نیازمند ایجاد جذابیت‌های اقتصادی و سرمایه‌گذاری از سوی شهرداری‌ها و استانداری‌هاست.
وی درباره میزان اتکا به شرکت‌های دانش‌بنیان در حوزه تعمیر و نگهداری تجهیزات پیچیده نیروگاهی نظیر سیستم‌های اکسایتر و کنترل توربین‌ها اضافه کرد: میزان ساخت داخل قطعات نیروگاهی که در گذشته حدود ۵۰ درصد بود، اکنون در برخی فریم‌ها به ۹۰ درصد و بالاتر رسیده است. در زمینه رفع گلوگاه‌های مربوط به سیستم‌های کنترل و واحدهای پیشرفته کلاس F، تعامل بسیار سازنده‌ای با دانشگاه‌ها و شرکت‌های دانش‌بنیان شکل گرفته و بسیاری از تجهیزات حساس بومی‌سازی شده‌اند.
اعتمادی خاطرنشان کرد: برای نیروگاههای قدیمی و فرسوده مستقر در محدوده کلان‌شهرها مانند نیروگاه بعثت، با توجه به رویکرد قطعی در زمینه جایگزینی و نوسازی، دیگر توجیهی برای سرمایه‌گذاری سنگین جهت ساخت قطعات منحصربه‌فرد وجود ندارد و تمرکز بر انتقال و بازسازی آنها قرار دارد.
مدیرعامل برق حرارتی در مورد روند تبدیل نیروگاههای گازی به سیکل ترکیبی گفت: با وجود کندی نسبی این پروژه‌ها به دلیل حجم بالای سرمایه‌گذاری و طولانی‌بودن مدت‌زمان ساخت بخش بخار، این روند به هیچ وجه متوقف نشده است؛ به‌طوری‌که سال گذشته بیش از هزار و ۴۰۰ مگاوات ظرفیت جدید فقط از طریق راه‌اندازی بخش‌های بخار بدون مصرف سوخت اضافی به شبکه افزوده شد. منابع مالی این طرح‌ها نیز از محل تبصره‌های قانونی بودجه و اعتبارات پیش‌بینی‌شده در مواد ۱۰ و ۱۲ قانون اهداف و وظایف وزارت نیرو تامین و پیگیری می‌شود.